Geçtiğimiz aylarda CHP’den Muharrem Erkek, İYİ Parti’den Bahadır Erdem, DEVA Partisi’nden Mustafa Yeneroğlu, Gelecek Partisi’nden Ayhan Sefer Üstün, Saadet Partisi’nden Bülent Kaya ve DP’den Bülent Şahinalp’in katılımıyla başlayan Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem çalışmalarında sona gelindi. 6 parti ikisi yol haritasının belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilen akşam yemeği olmak üzere bugüne kadar tam 9 kez bir araya geldiler.

Toplantılar, yasama, yürütme ve yargı ana başlıklarıyla yapılan planlamalar üzerinden ilerledi. 19 Ekim’de başlayan toplantılar, 16 Kasım haricinde hafta bir kez gerçekleştirildi.

30 Kasım tarihli toplantı yazım açısından son toplantıydı ki kalan birkaç başlık online yöntemlerle tamamlanacaktı. Konuştuğumuz isimler, “artık redaksiyon zamanı” dediler.

ÇALIŞMA YÖNTEMİ

Her hafta bir gündemle toplanan altı isim, ilgili gündem maddesi görüşülürken, kendi partilerinin önerilerinin de yazdığı bir tablo üzerinden ilerlemiş. Örneğin yasama konuşuluyorken “meclisin görev süresi” başlığının yanında partilerin bu konudaki önerilerinin yazdığı sütunların en sonuncusu ise “mutabakat metni” olarak belirlenmiş. Partilerin önerilerinin ele alınıp tartışıldığı toplantılarda en son olarak verilen karar, son sütuna mutabakat metni olarak eklenmiş. Örnek vermek gerekirse “seçim barajı” konusunda İYİ Parti %5, Gelecek Partisi ve CHP barajın kaldırılması, DEVA Partisi ise makul bir orana düşürülmesini vadetmişken mutabakat metninde %3 olarak not düşülmüş. Birkaç başlıkta “genel başkanlara danışma” alternatifi belirmiş. Toplantılarda uzlaşma sağlanamayan hiçbir başlık bulunmuyor. İşin ilginci tartışmalar, teknik boyuttan dışarı hiçbir biçimde çıkarılmamış.

Yasama, yürütme ve yargının yanında basın özgürlüğü, kamu yönetiminde liyakat, yerel yönetimler, YÖK ve üniversiteler de başlık olarak belirlenmiş. Mutabakat metinlerinde birkaç nokta hariç teknik detay ve ayrıntılardan kaçınılarak ilkeler belirtilmeye çalışılmış. Ancak yine de bundan kaçmak mümkün olmadığı için 60 sayfalık tabloların yer aldığı metnin haricinde öncelikle temel ilkelerin yer aldığı bir özet, sonra mutabakat metninin olduğu dosyalar genel başkanlara sunulacakmış.

ÇALIŞMA NE ZAMAN BİTECEK?

Çalışma bitti denebilir. Yaptığımız görüşmelerde redakte sonrası genel başkanlara metnin sunulacağını, bunun Aralık ortasında yapılacağını öğrendik. Yani genel başkanlar Aralık ayı ortasında metinleri incelemeye başlayabilecekler. Ya Aralık sonu ya da Ocak içerisinde 6 genel başkanın bir araya gelerek görüşme gerçekleştireceği, ardından basın karşısına çıkarak temel ilkeleri açıklayacağı tahmin ediliyor. Temel ilkelerin bir sayfada özetlenmesi, sonrasında mutabakat metninin ona eşlik etmesi de planlanıyor.

Genel başkanların bu görüşmeleri çok önemsediği, sık sık bilgi aldıkları edindiğimiz diğer önemli bir bilgi. Bir başka kulis bilgisi ise yapılan toplantıların hiçbirinde Cumhurbaşkanı adayı isminin konuşulmadığı yönünde. Yine DEVA ve Gelecek Partilerinin Millet İttifakı’nda yer almasına dair görüşlerin olumlu olarak konuşulduğunu, ama bir karara varmaktan öte sohbet havasında bunun söylendiğini konuştuğumuz isimlerden doğrulattık.

Bir Kulis Bir İddia olarak ekibimizle gelişmeleri takip edeceğiz.