Edirne’de Varol ve Ayşe Kuzu, aynalı süpürge üretimini sürdürüyor. Kültürel miras taşıyıcısı unvanı alan çift, azalan usta sayısına rağmen yeni çırak yetiştirmek istiyor.
1 / 8Edirne'de aynalı süpürge üreten Varol Kuzu (55) ve eşi Ayşe Kuzu (57), mesleği yaşatmak için çalışmalarını sürdürüyor. Varol Kuzu, 2024'te Kültür ve Turizm Bakanlığı Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı unvanını aldı; eşi Ayşe Kuzu da ekim ayında aynı unvana layık görüldü.
2 / 8Varol Kuzu, süpürge yapımını 15 yaşındayken babasının atölyesinde öğrendi. Ortaokul yıllarında yaz tatillerinde aile atölyesinde çalışmaya başlayan Kuzu, yaklaşık 40 yıl önce çırak olarak başladığı meslekte ustalaştı. Ev temizliğinde kullanılan çalı süpürgelerine talep azalınca, süs eşyası olarak üretilen aynalı süpürgelere yöneldi. Mesleğe önce geçim amacıyla başladıklarını anlatan Varol Kuzu, “İlk baş ticaret için, geçimimizi sağlamak için düşündük. Daha sonra farkında olmadan bir kültürü yaşattığımızı fark ettik. Bundan sonra işimize daha heyecanla, şevkle devam etmeye başladık” dedi. Çift, Edirne Valiliğinin girişimiyle Devecihan Kültür Merkezi'nde kurulan Rumeli Kültür ve Sanat Akademisi'nde süpürgecilik geleneğini sürdürüp aynalı süpürge üretiyor. Varol Kuzu, elektrikli ve plastik süpürgelerin yaygınlaşması ve imalatın enflasyona uyum sağlayamamasıyla mesleğin gerilediğini belirtti. Kuzu, “70'li yıllarda yaklaşık şehrimizde 350 tane kadar süpürge imalathanesi vardı ama yıllar içerisinde bu sayı gitgide azaldı. Şu anda 4-5 tane işletme faaliyet gösteriyor” diye konuştu. Kentteki usta sayısının bir elin parmaklarını geçmediğini de ekledi.
3 / 8Varol Kuzu, mesleği genç kuşaklara aktarmak istediklerini ancak öğrenmek isteyenlerin az olduğunu söyledi: “Bizim buradaki amacımız; bu işe meraklı olan genç kardeşlerimize, usta çırak ilişkisiyle mesleği öğretip, gelecek kuşaklara aktarmak. Şu anda pek öğrenmek isteyen yok ama umut ediyoruz. Yeni çırakları bekliyoruz mesleği öğretmek amaçlı.” Ayşe Kuzu, eşiyle çalışmaya 2004'te başladığını ve süpürge yapımını usta-çırak ilişkisi içinde öğrendiğini söyledi. Meslekte 22 yılı geride bıraktıktan sonra sanatçı arkadaşlarının teşvikiyle unvan için başvurduğunu, ürettiği ürünlerle komisyona girdiğini ve kart almaya hak kazandığını belirtti. Ayşe Kuzu, “Karı koca çalışmanın bazen zorlukları da oluyor ama birbirimizden çok şeyler öğreniyoruz. Sadece çırak usta ilişkisi gibi değil sabrı öğreniyoruz” dedi. Ayşe Kuzu, elinin alışmasıyla üretimde ustalaştığını, işin sorumluluk istediğini ve yaptıkları ürünleri belirli yerlere götürerek gelir elde ettiklerini anlattı. Mesleği öğretecek meraklı bir çırak bulmayı umduğunu belirten Kuzu, “İnşallah sanata değer veren birini buluruz ve çırak yetiştiririz” diye konuştu.
Sitemizde deneyiminizi iyileştirmek, içerik ve reklamları kişiselleştirmek ve ziyaretleri analiz etmek için çerezler kullanılmaktadır. Siteyi kullanmaya devam ederek çerez kullanımını kabul etmiş olursunuz. Gizlilik Politikası