Bayhan'dan Işıkhan'a: Sermayenin borusunu öttürmeyin

EMEK Partisi İstanbul Milletvekili İskender Bayhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'a, “Emeğin kanını emen, adına sermaye denen vampirin borusunu öttürmekten vazgeçin” diye seslendi. Bayhan, Bakanlığın sunumunu işçi sağlığı ve güvenliği denetimleri, sendikalaşma ve çalışma koşulları üzerinden eleştirdi. Bayhan, bu sözleri AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş'un başkanlığında toplanan TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın 2027 yılı bütçesi görüşülürken söyledi. Komisyon toplantısında Bakan Işıkhan'ın sunumunu değerlendiren Bayhan, sunumun 22 sayfa olduğunu ve “emek” kavramının yalnızca bir kez geçtiğini belirtti.

Denetim ve raporlara yönelik eleştiriler

Türkiye'de yaklaşık 2,5 milyon iş yeri bulunduğunu, bunların 1 milyonunun tehlikeli veya çok tehlikeli sınıfta olduğunu söyleyen Bayhan, iş müfettişlerinin sayısının 875'e indirildiğini kaydetti. Bakanlığın raporlarında 5 bin 573 denetim yapıldığının, 1 bin 549 iş yerine ceza kesildiğinin yazdığını aktaran Bayhan, bu verilerin iş yerlerinin yaklaşık üçte birinde ihlal tespit edildiğini gösterdiğini savundu. Büyük holdinglerin ve tekellerin denetlenmediğini de öne sürdü. Bayhan, sunumda iş cinayetlerinde hayatını kaybeden işçiler ve bu olaylara ilişkin davalar, grev ve toplu sözleşme haklarından yararlanan işçi sayısı ile açlık ve yoksulluk sınırı verilerinin yer almadığını söyledi. Sendika yetkilerine yapılan itiraz davalarının da raporlarda bulunmadığını belirtti.

Sendikalaşma ve sosyal diyalog tartışması

Sendikalaşma oranı hesaplanırken işçiler için 2013'ün, kamu yöneticileri içinse 2002'nin temel alındığını söyleyen Bayhan, 2002'de işçilerin sendikalaşma oranının yüzde 59 civarında göründüğünü ifade etti. Bakanlığın verilerine göre oranın üç yıldır gerilediğini ve yüzde 15,2'den yüzde 13,8'e indiğini kaydeden Bayhan, “Gerçek şu ki 100 kişiden 94'ü sendikasız” dedi. Bayhan, Bakan Işıkhan'a Türk-İş ve Hak-İş yöneticileriyle bir araya gelerek işçilerin durumuna ilişkin istatistikleri incelemesini önerdi. Sosyal diyalog yaklaşımını da eleştiren Bayhan; iş cinayetlerinde yakınlarını kaybeden ailelerin, sendikaya üye oldukları için işten çıkarılanların, grevdekilerin, kademeli emeklilik isteyenlerin ve çıraklık ile staj mağdurlarının Bakanlık tarafından kabul edilmediğini öne sürdü. “Sosyal diyalog nutuklarını bırakın” diyen Bayhan, grev alanlarına gidilmemesini ve söz konusu gruplara randevu verilmemesini eleştirdi. Bayhan, geçen yıl komisyonda on binlerce işçinin imzasıyla barajsız sendika, yasaksız grev ve güvenceli işi içeren bir kanun teklifi sunduklarını hatırlattı. Bakan Işıkhan'ın kendilerine “Bize sunmayın. Kendi masanızın üstünde bırakın” dediğini aktaran Bayhan, bunun Bakan'ın emek konusundaki tutumunu gösterdiğini savundu. Ayrıca sosyal diyalog söyleminin 250 yıldır kapitalistlerin ve burjuva siyasetçilerin kullandığı ifadeler arasında olduğunu söyledi.