Gündem

Çuhadaroğlu: Tütünün sağlık maliyeti vergiyi aşıyor

Çağlar Çuhadaroğlu, tütünün hastalık, tedavi ve iş gücü kaybı maliyetlerinin vergileri aştığını söyledi. Oğuz Kılınç, elektronik sigara kullanımına ve ürünlerin ruhsatlandırılmasına karşı uyardı.
ANKA
ANKA
3 dk Sesli Dinle 0
Çuhadaroğlu: Tütünün sağlık maliyeti vergiyi aşıyor

Türk Toraks Derneği Başkanı Çağlar Çuhadaroğlu, tütün kullanımının hastalıklar, tedavi ve iş gücü kaybı nedeniyle oluşturduğu maliyetlerin satışlardan alınan vergileri aştığını söyledi. Ankara'daki basın toplantısında konuşan Çuhadaroğlu, “Hastalıklar nedeni ile harcayacağınız paralar, tütün satmakla elde edeceğiniz vergiyi de o tütünün yarattığı ekonominin de çok çok üstünde. Dünyanın büyük borsalarında bu tütün firmaları bayağı yukarıdalar. Hem resmi satıyor hem kaçak satıyor. Ama diğer taraftan bir de kanser, kronik hastalıklar, ilacı, hastane masrafları, iş gücü kaybı... Bunların hepsini eklediğinizde sigaradan kendileri için kazandıkları para, devletlerin o satışlardan aldıkları vergilerin kat kat kat üstünde” dedi. Çuhadaroğlu, derneğin tütün kullanımının toplumsal etkileri üzerine çalışma grupları ve bilimsel araştırmalar yürüttüğünü, elektronik sigaranın son dönemde odaklandıkları konular arasında yer aldığını belirtti. Tütün endüstrisinin yeni tüketiciler, özellikle gençler üzerinden pazarını büyütmeye çalıştığını söyleyen Çuhadaroğlu, derneğin tütün mücadelesinde 35 yıldır çalıştığını ve 4207 sayılı yasanın hazırlanması sürecinde milletvekillerine veri aktardığını kaydetti. Elektronik sigara ürünlerinin Türkiye'deki tanınmış alışveriş sitelerinde gıda aroması adı altında satıldığını da söyledi.

4207 sayılı yasa teklifi yeniden gündemde

Dernek Başkan Yardımcısı Oğuz Kılınç, Meclis'teki 2027 yılı bütçe görüşmeleri nedeniyle ertelenen 4207 sayılı yasanın geliştirilmesine ilişkin teklifin ocak ayından itibaren yeniden ele alınacağını bildirdi. Teklifin TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu ile Adalet Komisyonu'nda görüşüleceğini belirten Kılınç, tütün endüstrisinin elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünlerine ruhsat verilmesi için çaba gösterdiğini söyledi. Kılınç, yasanın 2008'de uygulanmaya başladığını ve 2011'e kadar tütün kontrolünde ilerleme sağlandığını, sonraki dönemde ise kazanımların kaybedildiğini savundu. 15 yaş üstü nüfusta tütün kullanımının geçmişte yüzde 20'lere gerilediğini, ardından yüzde 33,4'e çıktığını aktardı. İthalatı ve pazarlanması yasak olan elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünlerinin dijital platformlardan alınabildiğini belirten Kılınç, satışlarda iki ana kaynak platform saptadıklarını ve derneğin karar vericilerle ayda 3-4 kez görüştüğünü ifade etti.

Gençlerde elektronik sigara kullanımı

Kılınç, elektronik sigarayı deneyen her dört kişiden üçünün bağımlı hale geldiğini; 13-15 yaş grubundaki erkek çocukların dörtte birinin, kız çocukların ise beşte birinin bu ürünü denediğini söyledi. Nikotinin bağımlılık gücünün eroin ve kokainle eşdeğer olduğunu belirten Kılınç, 18 yaş altını hedefleyen satış stratejilerine karşı uyarıda bulundu. Ürünlerin ruhsatlandırılmasının tüketimi yüzde 180 artırabileceğini savunan Kılınç, “Bu konuda Meclis'teki girişimlerimiz devam ediyor. Masum bir şeyden bahsetmiyoruz. Ruhsatların iptal edilmesi gerekiyor” dedi. Kılınç, 2025 yılı TÜİK verilerine göre 15 yaş üzerindeki nüfusta sigara içme oranının yüzde 33,2 olduğunu; oranın erkeklerde yüzde 46, kadınlarda yüzde 20,6 olarak kaydedildiğini bildirdi. Aynı yıl 80 milyar adet sigara tüketildiğini ve bunun Türkiye Cumhuriyeti tarihinin rekoru olduğunu söyledi. Türkiye'nin tütün tüketiminde OECD ülkeleri arasında birinci, dünya genelinde ikinci sırada bulunduğunu da aktardı. Derneğin geçen yıl uluslararası bir dergide yayımladığı çalışmada 31 ülkedeki tütün kontrol stratejilerinin karşılaştırıldığını belirten Kılınç, arz ve talebi azaltıcı önlemlerin yanı sıra demokrasi kalitesi, hukukun üstünlüğü, yolsuzluk, kadın parlamenter sayısı ve gayrisafi milli hasıladan sağlığa ayrılan payın da tütün kontrolüyle ilişkili bulunduğunu kaydetti. Yeni ruhsat verilmemesi, mevcut ruhsatların azaltılması, katkı maddeleri ve aromaların yasaklanması ile satış ve pazarlama ağının denetlenmesini önerdi.

Bu Yazıyı Paylaş