Engelli bireylerin sorunları masada: TBMM komisyonu toplandı, önemli tespitler yapıldı!

Türkiye Büyük Millet Meclisi Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu, AK Parti İzmir Milletvekili Mehmet Muharrem Kasapoğlu başkanlığında önemli bir toplantı gerçekleştirdi.

SINAVLARDA VE ATAMA SÜREÇLERİNDE GELİŞMELER VE BEKLENTİLER

Toplantının açılış konuşmasını yapan Başkan Kasapoğlu, sınav uygulamalarındaki mesafenin kat edildiğini ve Engelli Adaylar Daire Başkanlığı'nın koordinasyonunun önemli bir kazanım olduğunu vurguladı. Saha geri bildirimlerine göre atama süreçlerinin daha şeffaf olması, tercih dönemlerinde güçlü rehberlik hizmeti sunulması, kullanıcı dostu sistemlerin yaygınlaşması ve bölgesel kontenjanların dengeli dağıtılması gibi beklentiler öne çıkıyor. Kasapoğlu ayrıca, sınavların yalnızca büyük şehir merkezlerinde yapılması nedeniyle engelli vatandaşların ulaşımda sıkıntılar yaşadığına dikkat çekti. Bu toplantının, konuşulacak her cümlenin raporlara gireceği ve politika önerisi niteliği taşıyacağı için çok kıymetli olduğunu belirtti. Devletin ilgili kurumlarının bu öneriler üzerinden yeni adımlar atacağını ve engelli bireylerin eğitim hayatının daha da güçlendirilmesinden yana olduklarını ifade etti.

İSTİHDAMDA KOTA DURUMU VE FARKINDALIK İHTİYACI

Ardından Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetler Genel Müdürü Habip Aydın, engelli bireylerin çalışma hakkı, fırsat eşitliği ve ayrımcılıktan uzak bir çalışma ortamının sağlanmasının temel bir insan hakkı olduğunu belirterek uluslararası sözleşmeler ve Anayasa'daki hükümleri anlattı. Aydın, E-KPSS sınavı ile ilgili bilgiler paylaşarak, bu sınav sonrası atanan engellilerin yaklaşık yüzde 10'unun kura, yüzde 90'ının ise sınavla yerleştiğini açıkladı. 2011'den bu yana 46 bin 532 engellinin atandığını, 2002'de 5 bin 777 olan engelli memur sayısının Kasım 2025 itibarıyla 82 bin 626'ya yükseldiğini belirtti. Toplamda 2 milyon 575 bin 684 memur kadrosundan yüzde 3'lük orana denk gelen 77 bin 409 kişilik kontenjan bulunduğunu, çalışan engelli memur sayısının 82 bin 626 olduğunu, kota fazlasının 8 bin 538, kota açığının ise 3 bin 321 olduğunu kaydetti. Aydın, kamu kurum ve kuruluşlarında engelli personelin işe giriş ve uyum süreçlerinde sorunlar yaşandığını belirterek, kamu kurumlarında engelli personel koordinasyonuyla ilgili bir birim kurulması önerisinde bulundu. Kamu kuruluşlarının tamamında farkındalık yapma ihtiyacı olduğunu vurguladı ve bakanlık sitesinde yayımlanan 'herkes için engelsiz rehber'den bahsetti. İhtiyaç duyan kurumlara eğitim vermeye devam ettiklerini sözlerine ekledi.

YÜKSEKÖĞRENİMDE ENGELLİ ÖĞRENCİ SAYISI VE ERİŞİLEBİLİRLİK ÇALIŞMALARI

Yükseköğretim Kurulu Üyesi Arif Bilgin, Türkiye'de 6,7 milyon öğrencinin bulunduğunu ve bunların yaklaşık 57 bininin engelli öğrenci olduğunu belirtti. Engelli öğrencilerin çoğunlukla erkek olduğunu ve 17-50 yaş aralığında yoğunlaştığını ifade etti. Bilgin, 'Engelsiz Üniversite Ödülleri' kapsamında üniversitelerde mekanda erişim (Turuncu Bayrak), eğitim süreçlerinde erişim (Yeşil Bayrak) ve sosyokültürel faaliyetlerde erişim (Mavi Bayrak) konularında ödüller verildiğini anlattı. Geçen yıla kadar bu ödüllerin her birinden verildiğini, bu sene ise mekanda erişimi karşılamayan hiçbir üniversiteye Yeşil Bayrak verilmediğini, bunun temel bir mevzu olarak kabul edildiğini söyledi. Üniversitelerin başvuru sayılarında ve ödül alan üniversite sayılarında ciddi bir artış olduğunu, bu durumun yükseköğretim kurumlarında engelli öğrencilerle ilgili farkındalığın arttığını gösterdiğini belirtti. 2018'de 41 üniversitenin 318 başvuru yaparken, 2025'te bu sayının 112 üniversite ve bin 768 başvuruya ulaştığını aktardı. Bilgin, web sitelerine erişilebilirlik konusunda zayıflık olduğunu ve bu nedenle dijital erişilebilirlik konusunda henüz istenilen seviyenin yakalanamadığını da ekledi.