Kimi zaman derin toplumsal travmalar, kimi zaman köklü kültürel gelenekler, kimi zaman ise sadece huzur ve kişisel gelişim arayışıyla kurulan bu yerler, kendilerine has kurallarıyla dikkat çekiyor.
Dünya basınında ve seyahat kültüründe geniş yankı uyandıran, erkeklerin girmesinin kesinlikle yasak olduğu 8 inanılmaz yer:
1. Umoja Köyü (Kenya)
Kuruluş Amacı: Şiddet ve istismardan kaçan kadınlar için güvenli bir liman.
Kenya’nın Samburu bölgesinde yer alan Umoja Köyü, 1990 yılında Rebecca Lolosoli liderliğindeki 15 kadın tarafından kuruldu. Köyün sakinleri; aile içi şiddet, çocuk yaşta evlilik, taciz ya da tecavüz mağduru kadınlardan oluşuyor. Erkeklerin köye girmesi tamamen yasak. Kadınlar burada kendi ekonomilerini yaratıyor, el sanatları (özellikle boncuk işçiliği) ve turizm yoluyla geçimlerini sağlayarak çocuklarını tamamen güvenli bir ortamda büyütüyorlar.
2. SuperShe Adası (Finlandiya)
Kuruluş Amacı: Erkek bakışlarından ve modern dünyanın stresinden uzak, lüks bir detoks alanı.
Baltık Denizi'nde, Finlandiya'nın güney kıyısında yer alan bu 8.4 dönümlük özel ada, eski bir teknoloji CEO'su olan Kristina Roth tarafından satın alındı. Amacı; kadınların hormon dalgalanmalarından, flört dinamiklerinden veya erkeklerin yargılayıcı bakışlarından uzak, tamamen kendilerine odaklanabileceği bir "vaha" yaratmaktı. Adada aynı anda sadece sınırlı sayıda kadın misafir ağırlanıyor ve yoga, meditasyon, sağlıklı beslenme gibi aktivitelerle zihinsel bir yenilenme hedefleniyor.
3. Noiva do Cordeiro (Brezilya)
Kuruluş Amacı: Kadın merkezli, barışçıl ve adil bir toplumsal deney.
Brezilya’nın güneydoğusunda yer alan bu kasaba, 1891 yılında eşini terk ettiği için kilise tarafından aforoz edilen Maria Senhorinha de Lima tarafından kuruldu. Bugün kasabada 600'den fazla kadın yaşıyor. Kasabanın katı kuralları var: Yönetim, tarım, planlama dahil her şey kadınların elinde. Evli olan kadınların eşlerinin ve 18 yaşını geçmiş oğullarının sadece hafta sonları kasabaya gelmesine izin veriliyor; hafta içi ise kasaba tamamen kadınlara kalıyor.
4. Kampung Kazası "Kadınlar Ormanı" (Endonezya)
Kuruluş Amacı: Kadınların doğayla baş başa kalıp özgürce sosyalleştiği koruma alanı.
Endonezya'nın Papua eyaletinde bulunan sekiz hektarlık bir mangrove ormanına erkeklerin ayak basması kesinlikle yasak. Yüzyıllardır süregelen bir geleneğe göre, yerel kabiledeki kadınlar bu ormana gelerek midye topluyor, şarkılar söylüyor ve tamamen özgürce vakit geçiriyorlar. Ormanın en katı kuralı ise şu: Eğer bir erkek bu ormana yaklaşırken veya içeride yakalanırsa, kabile mahkemesi tarafından çok ağır para cezalarına çarptırılıyor.
5. Mosuo Topluluğu - "Anaerkil Cennet" (Çin)
Kuruluş Amacı: Anaerkil soy çizgisine dayalı geleneksel yaşam biçimi.
Himalayalar'ın eteklerinde, Lugu Gölü çevresinde yaşayan Mosuo halkı, dünyanın son anaerkil toplumlarından biri olarak biliniyor. Burada mülkiyet ve soy kadından geçiyor. Tam bir "yasak" olmasa da erkeklerin kadınların evlerinde kalıcı olarak yaşaması yasak. "Yürüyen evlilik" adı verilen gelenekte erkekler, kadınları yalnızca geceleri ziyaret edebiliyor ve gün doğmadan kendi annelerinin evine dönmek zorundalar. Çocukların bakımını ve ev reisliğini tamamen kadınlar üstleniyor.
6. Bogota Kadınlar Gecesi (Kolombiya)
Kuruluş Amacı: Kadınların sokaklarda güvenle eğlenebilmesi için toplumsal farkındalık deneyi.
Kolombiya’nın başkenti Bogota'da zaman zaman belediye öncülüğünde "Noche de las Mujeres" (Kadınlar Gecesi) etkinlikleri düzenleniyor. Bu gecelerde erkeklerin sokağa çıkması yasaklanıyor veya evde kalmaları rica ediliyor. Sokaklar, barlar, parklar ve konser alanları tamamen kadınlara ayrılıyor. Amaç, hem kadına yönelik şiddete dikkat çekmek hem de kadınların geceleri sokaklarda hiçbir tedirginlik yaşamadan özgürce var olabileceğini göstermek.
7. Khasi Topluluğu Köyleri (Hindistan)
Kuruluş Amacı: Kadın merkezli aile ve miras hukuku sistemi.
Hindistan'ın Meghalaya eyaletinde yaşayan Khasi yerlilerinin köylerinde, erkekler üzerinde doğrudan bir fiziksel yasak olmasa da "güç ve otorite" alanında erkeklerin esamesi okunmuyor. Miras, ailenin en küçük kız çocuğuna kalıyor ve evlenen erkekler eşlerinin evine taşınmak zorunda kalıyor. Çocuklar annelerinin soyadını alıyor. Erkeklerin mülk edinme veya aile meclisinde son sözü söyleme hakkı olmadığı için, bu köyler fiilen sadece kadınların hüküm sürdüğü alanlara dönüşmüş durumda.
8. Özel Kadın Vagonları, Plajları ve Otelleri (Çeşitli Ülkeler)
Kuruluş Amacı: Tacizden uzak, konforlu ve güvenli seyahat/tatil hakkı.
Tek bir coğrafi bölge olmasa da dünyanın birçok ülkesinde erkeklerin girişinin yasal olarak engellendiği alanlar mevcut. Örneğin Japonya, Hindistan ve Brezilya'daki "yalnızca kadınlara özel metro vagonları"; İtalya ve Ortadoğu'daki bazı "kadınlar plajları" ile İspanya'daki Somerset gibi "sadece kadın müşteri kabul eden oteller", kadınların kamusal alanda erkek tacizinden ve bakışlarından uzak kalabilmesi için tasarlanmış modern mikro bölgelerdir.
Editörün Notu: Bu yerlerin varlığı, küresel ölçekte toplumsal cinsiyet rollerinin, güvenlik arayışının ve kadın dayanışmasının ne kadar farklı boyutlara ulaşabileceğinin en somut kanıtı niteliğinde. Kimi yerler travmatik geçmişlerin bir şifa merkeziyken, kimileri ise modern dünyanın baskılarına karşı birer başkaldırı alanı.
