İran'ın nükleer programı: ABD'den sürpriz uzlaşma sinyali ve Pakistan'ın rolü
Pakistanlı yetkililer, ABD'nin İran'ın nükleer programını 10 yıl askıya almasına şartlı olumlu baktığını açıkladı. ABD, yaptırımların kaldırılması karşılığında güçlü garantiler istiyor.
Pakistanlı yetkililerden gelen son dakika bilgileri, İran'ın nükleer programı konusunda ABD ile Tahran arasında kritik bir uzlaşma zemini olabileceğine işaret ediyor. İddialara göre ABD, İran'ın nükleer programını askıya alma süresini 10 yıla indirme konusunda "şartlı olarak istekli" görünüyor. Bu gelişme, bölgedeki tansiyonu düşürme potansiyeli taşıyor ve uluslararası kamuoyunda büyük yankı uyandırıyor.
ABD'NİN TEKLİFİ VE İRAN'IN POZİSYONU
İsmi açıklanmayan iki Pakistanlı yetkilinin paylaştığı bilgilere göre, ABD'nin önceliği yaptırımların kaldırılması ve dondurulmuş mali varlıkların serbest bırakılması karşılığında İran'ın uranyum zenginleştirme programını en az 20 yıl süreyle durdurması. Ancak, ABD'nin İran'dan nükleer silah endişelerine yönelik "güçlü garantiler" alması durumunda, bu moratoryum süresini 10 yıla indirmeye "şartlı olarak istekli" olduğu belirtiliyor. Bu teklifler arasında, İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunun 10 yıllığına "ABD veya üçüncü bir ülkeye" transfer edilmesi de yer alıyor. İran'ın bu teklife henüz resmi bir yanıt vermediği ve Pakistan'ın iki ülke arasındaki anlaşmazlıkları çözme çabalarını sürdürdüğü ifade ediliyor.
PAKİSTAN'IN ARABULUCULUK ROLÜ VE MÜZAKERELERİN GEÇMİŞİ
Pakistan, hem ABD hem de İran ile yakın ilişkileri sayesinde bu hassas süreçte önemli bir arabulucu rolü üstleniyor. Yetkililer, İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ortaklığında dört ülkenin İran'ın nükleer programını denetlemesi yönündeki teklifi Tahran tarafından olumlu karşıladığını da savunuyor. Tarafların "görünüşteki katılığına" rağmen "orta yolu" bulmaları bekleniyor. Daha önce 8 Nisan'da bölge ülkelerine yayılan savaşın ardından ABD ve İran arasında geçici bir ateşkes ilan edilmiş ve 11 Nisan'da Pakistan aracılığıyla İslamabad'da müzakereler yapılmıştı. Ancak bu görüşmeler "anlaşmaya varılamadan" sona ermişti. Son dönemdeki iddialar, ikinci bir müzakere turunun olabileceği yönünde, ancak henüz kesin bir karar alınmış değil.
