İran savaşının bedeli: 50 günde 50 milyar dolarlık kayıp

İran Savaşı'nın patlak vermesiyle birlikte geçen 50 gün içinde, küresel petrol piyasasında 50 milyar dolardan fazla bir üretim kaybı yaşandı.

ÜRETİM KAYBININ ETKİLERİ

İran Savaşı'nın başlangıcından bu yana, üretilemeyen ham petrolün değeri 50 milyar doları geçti. Reuters'ın hesaplamalarına ve analistlerin değerlendirmelerine göre, bu durum modern tarihin en büyük enerji arz kesintilerinden biri olarak kaydedildi. Yaklaşık 500 milyon varil petrol, küresel piyasalardan çekildi ve bu kayıp, küresel havacılık talebinin 10 hafta boyunca durmasına, dünya genelindeki kara ulaşımının 11 gün kesilmesine ve küresel ekonominin 5 gün boyunca petrolsüz kalmasına eşdeğer olarak değerlendiriliyor.

ÜRETİMDEKİ DARBE

Mart ayında Körfez ülkelerinde günlük yaklaşık 8 milyon varillik bir üretim kaybı yaşandı. Bu rakam, dünyanın en büyük petrol şirketlerinden Exxon Mobil ve Chevron’un toplam üretimine yakın bir seviyeye işaret ediyor. Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Bahreyn ve Umman’ın toplam ihracatı, Şubat ayında 19,6 milyon varil iken, Mart ve Nisan’da 4,1 milyon varile geriledi. Bu kayıp, New York JFK ile Londra Heathrow havalimanları arasında yaklaşık 20 bin gidiş-dönüş uçuşu için gerekli yakıt miktarına eşdeğer.

EKONOMİK ETKİLER VE GELECEK

Savaş boyunca petrol fiyatlarının ortalama varil başına 100 dolar seviyesinde kalması sonucu, üretim kaybı yaklaşık 50 milyar dolarlık bir gelir kaybına yol açtı. Bu rakam, Almanya’nın yıllık gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık yüzde 1’ine denk gelirken, Letonya veya Estonya gibi küçük ülkelerin toplam ekonomik büyüklüğüne eşdeğer bir kayba işaret ediyor. Hürmüz Boğazı’nın açık olduğuna dair açıklamalara rağmen, üretim ve sevkiyatın toparlanması zaman alacak gibi görünüyor. Küresel petrol stokları yalnızca Nisan ayında yaklaşık 45 milyon varil azalmış durumda ve Kuveyt ile Irak’taki ağır petrol sahalarının normale dönmesi 4-5 ay sürebilir.