Karabey: “Hakikat beklenmedik anda karşınıza çıkar”
Hüseyin Karabey’in 1990’lı yılları konu alan “Hakikatin Ölümü” filmi Ankara Film Festivali’nde gösterildi. Yönetmen, geçmişle yüzleşmenin ve deneyimleri genç kuşaklara aktarmanın önemini anlattı.

Yönetmen Hüseyin Karabey’in Hasan Öztoprak’ın aynı adlı romanından uyarladığı “Hakikatin Ölümü”, 37. Ankara Film Festivali’nde gösterildi. Başrollerini Mehmet Günsür ve Mert Fırat’ın paylaştığı film, Türkiye’nin 1990’lı yıllarını bireysel vicdan, toplumsal hafıza ve geçmişle yüzleşme üzerinden ele alıyor. 63. Uluslararası Antalya Altın Portakal Film Festivali’nde Günsür ve Fırat, filmdeki performanslarıyla En İyi Erkek Oyuncu Ödülü’nü birlikte kazandı. Ankara’daki gösterimin ardından izleyicilerle buluşan Karabey, ANKA Haber Ajansı’na filmin çıkış noktası ve sinemanın geçmişi aktarma işlevi hakkında konuştu.

Karabey’e göre 1990’lar yeterince konuşulmadı
1980’lerin sonundan itibaren yaşanan toplumsal ve siyasal gelişmelere tanıklık ettiğini, kimi zaman da bunlardan doğrudan etkilendiğini anlatan Karabey, bu deneyimlerin belgesellerine ve uzun metrajlı filmlerine yansıdığını söyledi. Yakın tarihte yaşanan toplumsal travmaların gerektiği kadar sorgulanmadığını belirten yönetmen, “Çok şey yaşıyoruz, çok hızlı yaşıyoruz ve unutuyoruz. Unuttukça yenilerini yaşıyoruz ve aynı yöntemler kullanılıyor” dedi. Filmin odağındaki vicdanı, insanların birbirini ve kendilerini sorgulamasıyla ilişkilendiren Karabey, vicdanın kaybolmasıyla kötülüklerin yaşanabildiğini dile getirdi. 1990’lı yılları Türkiye’nin en karanlık dönemlerinden biri olarak niteleyen yönetmen, o sırada 20’li yaşlarında olduğunu ve dönemin her aşamasına tanıklık ettiğini söyledi. 12 Eylül 1980 darbesinin bugün konuşulabildiğini, ancak 1990’larda yaşananlarla yeterince yüzleşilmediğini belirtti. Karabey, zorunlu göçler, faili meçhul cinayetler, köylerin yakılıp yıkılması ve cezaevlerindeki hak ihlallerinin toplumda derin izler bıraktığını ifade etti. Bu dönemin toplumu sindirmiş olabileceğini söyleyen yönetmen, “Hakikat hiç beklemediğiniz bir anda karşınıza çıkar” dedi. Filmle geçmişte yaşananlarla yüzleşmeyi amaçladığını da ekledi.

Deneyimi genç kuşaklara aktarmak istiyor
Karabey, 12 Eylül darbesinin kuşaklar arasındaki iletişimi ve toplumsal dayanışmayı zayıflattığını savundu. Darbenin kültürel ve sosyal yaşamda kopuşlara yol açtığını belirterek, “Kuşaklar birbiriyle buluşamamaya başladı. Usta-çırak ilişkisi kalmadı. Deneyimli insanların deneyimlerini paylaşabilecekleri ortamlarımız kalmadı” diye konuştu. Geçmişte yaşananların bilinmemesinin benzer sorunların tekrarlanmasına yol açabileceğini söyleyen Karabey, “Eğer babanın, amcanın, abinin başına gelenleri üniversite okurken bilmezsen aynı üniversiteye gittiğinde senin de başına aynı şeyler gelebilir” dedi. Sinema aracılığıyla bildiklerini ve deneyimlediklerini paylaşmayı sorumluluğu olarak gördüğünü belirten yönetmen, geçmişi bilmenin bugünü hemen değiştirmeyeceğini ancak bireylerin kararlarını etkileyebileceğini ifade etti. “Hakikatin Ölümü”nde seyircinin olayları sorgulamasını ve kendi vicdanıyla hesaplaşmasını hedeflediğini anlatan Karabey, bazı gelişmelerin filmde hemen açıklanmamasının bilinçli bir tercih olduğunu söyledi. Sanat anlayışını “Benim anlayışımdaki sanat, doğru soruları sordurabilmek” sözleriyle anlatan yönetmen, seyircinin birikimine ve deneyimine güvendiğini belirtti. Festival gösterimlerinden aldığı geri dönüşlerin bu yaklaşımını desteklediğini kaydetti.

Festival gösterimleri ve vizyon planı
Karabey, romanı yaklaşık altı-yedi yıl önce okuduğunda Timuçin karakteri için Mehmet Günsür’ü, Feridun karakteri için Mert Fırat’ı düşündüğünü söyledi. Daha sonra yazar Hasan Öztoprak’la görüşerek kitabı sinemaya uyarlamak istediğini anlattı. Oyunculara romanı okumasını önerdiğini belirten yönetmen, “Mert’e ‘Sen Feridun olacaksın’ dedim. ‘Biliyordum’ dedi. Mehmet de aynı şekilde Timuçin karakterini benimsedi” ifadelerini kullandı. Ankara Film Festivali’ndeki gösterimde salondaki izleyicilerin yüzde 80’inin 30 yaşın altında olduğunu belirten Karabey, gençlerin filmi dikkatle izlediğini ve söyleşiyi sonuna kadar takip ettiğini söyledi. Bu ilgiyi, kuşaklar arasında deneyim aktarımı açısından sevindirici bulduğunu ifade etti. Filmin Nürnberg, Sofya ve Los Angeles’taki festivallerle ilgili gelişmelerinin takip edildiğini aktaran Karabey, festival gösterimlerinin mart-nisan aylarına kadar sürmesini hedeflediklerini söyledi. Türkiye’de vizyon için 2027 yılının mart ayının ikinci yarısını planladıklarını belirtti.

