Havaların ısınmasıyla birlikte doğa yürüyüşleri ve piknik aktiviteleri artarken, kene vakalarında da ciddi bir artış gözleniyor. Özellikle Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) gibi ölümcül hastalıklara yol açabilen kene ısırıklarında, yapılan ufak bir hata geri dönülmez sonuçlar doğurabiliyor. Peki, vücutta kene fark edildiğinde ilk yapılması gereken nedir? Keneyi çıkarırken hangi yöntemlerden kesinlikle uzak durulmalıdır? İşte uzmanların uyarılarıyla hayat kurtaran kene rehberi...
Kene Isırığını Fark Ettiğiniz Anda Yapmanız Gereken 4 Kritik Adım
Kene ısırıklarında en temel kural, keneyi vücutta ne kadar kısa süre tutarsanız, hastalık bulaşma riskini o kadar azaltmış olacağınızdır. Ancak bu işlemi yaparken sakin kalmak ve doğru adımları izlemek hayati önem taşır.
1. Sakin Olun ve Zaman Kaybetmeden Sağlık Kuruluşuna Başvurun
Eğer yakınınızda bir sağlık kuruluşu (hastane, acil servis, aile sağlığı merkezi) varsa, hiç vakit kaybetmeden oraya başvurun. Kene, uzman bir sağlık personeli tarafından steril şartlarda çıkarılmalıdır.
2. Eğer Uzaksanız: Doğru Aletle Müdahale Edin
Sağlık merkezine saatlerce uzak bir kırsal alandaysanız ve keneyi kendiniz çıkarmak zorundaysanız, ince uçlu bir cımbız edinin.
Cımbızla keneyi, deriye en yakın olduğu kafa bölgesinden (vücudundan değil) kavrayın.
Sağa sola bükmeden, ezmeden, tek bir hamlede dik olarak yukarıya doğru çekin.
3. Isırılan Bölgeyi Dezenfekte Edin
Kene çıkarıldıktan sonra ısırılan bölgeyi mutlaka alkol, tentürdiyot veya bol sabunlu su ile iyice temizleyin. Keneyi çıkardıktan sonra ellerinizi de hijyenik bir şekilde yıkayın.
4. Keneyi İmha Edin ve Takipte Kalın
Çıkarılan keneyi asla çıplak elle ezmeyin. İçinde alkol bulunan kapalı bir tüpe koyabilir veya çamaşır suyuna atarak imha edebilirsiniz. Ardından en yakın sağlık kuruluşuna giderek durumu bildirin.
Hayati Uyarı: Bu Hataları Kesinlikle Yapmayın! (Doğru Bilinen Yanlışlar)
Halk arasında kulaktan kulağa yayılan bazı yanlış yöntemler, kenenin virüsü vücuda çok daha hızlı enjekte etmesine neden olur. Aşağıdaki yöntemleri kesinlikle uygulamayın:
Üzerine Sigara Basmak veya Ateş Yaklaşatırmak: Keneyi yakmaya çalışmak, onun strese girerek midesindeki tüm zehirli sıvıyı ve virüsleri vücudunuza kusmasına neden olur.
Alkol, Gaz Yağı veya Kolonya Dökmek: Kenenin üzerine kimyasal maddeler dökmek de yine aynı şekilde keneyi boğarak kusma refleksini tetikler.
Çıplak Elle Koparmaya Çalışmak: Keneyi gövdesinden tutup asılmak, kafasının derinin içinde kopup kalmasına veya patlamasına yol açar.
Kene Isırmasından Sonra Bu Belirtilere Dikkat! (10 Günlük Takip Süreci)
Kene vücuttan çıkarılsa bile, virüsün kuluçka süresi nedeniyle kişinin kendisini 10 gün boyunca çok sıkı takip etmesi gerekir. Aşağıdaki belirtilerden biri bile baş gösterirse derhal bir enfeksiyon hastalıkları uzmanına veya acil servise başvurulmalıdır:
Yüksek ateş ve üşüme/titreme niyetleri
Şiddetli baş ağrısı ve halsizlik
Kas, eklem ve sırt ağrıları
Bulantı, kusma veya ishal
Yüzde, gözlerde veya ciltte kızarıklık, morarma
Doğada Kendinizi Kenelerden Nasıl Korursunuz?
Açık Renkli Kıyafetler Tercih Edin: Üzerinize tutunan keneleri rahatça görebilmek için doğaya çıkarken açık renkli giysiler giyin.
Paçaları Çorabın İçine Sokun: Keneler genellikle otlardan bacak bölgesine tırmanır. Pantolon paçalarınızı çorabınızın içine sokarak bariyer oluşturun.
Kene Kovucu Spreyler Kullanın: Cilde veya kıyafete sıkılabilen, sağlık bakanlığı onaylı kene kovucu solüsyonlardan faydalanın.
Vücut Taraması Yapın: Doğadan eve döndüğünüzde özellikle diz arkası, koltuk altı, kulak arkası, kasıklar ve saç dipleri başta olmak üzere tüm vücudunuzu kene yönünden kontrol edin veya bir yakınınızdan kontrol etmesini isteyin.
