Turan Dünyası

Kırgızistan’da Güç Dengeleri Değişiyor: Taşiyev Gitti

Kırgızistan’da siyasi dengeleri sarsan kararla Ulusal Güvenlik Devlet Komitesi Başkanı Kamçıbek Taşiyev ve üç yardımcısı görevden alındı.
HABER MERKEZİ
HABER MERKEZİ
3 dk Sesli Dinle 0
Kırgızistan’da Güç Dengeleri Değişiyor: Taşiyev Gitti

Kırgızistan’da siyasi atmosferde yaşanan son gelişmelerin ardından, ülkenin en etkili isimlerinden biri olarak gösterilen Ulusal Güvenlik Devlet Komitesi (SCNS) Başkanı Kamçıbek Taşiyev, sürpriz bir kararla görevden alındı.

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadyr Japarov, Taşiyev’in SCNS Başkanlığı ve Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcılığı görevlerini sona erdiren kararnameyi 10 Şubat’ta imzaladı. Aynı kararnameyle Taşiyev’in yardımcıları Daniyel Risaliyev, Kurbonbek Avazov ve Elizar Smanov ile Güvenlik Konseyi Sekreteri Rüstem Mamasadykov da görevden alındı.

Cumhurbaşkanlığı Basın Sözcüsü Askat Alagozov tarafından yayımlanan açıklamada, kararın “devletin çıkarları doğrultusunda, devlet kurumları da dâhil olmak üzere toplumda bölünmeyi önlemek ve birliği güçlendirmek amacıyla” alındığı belirtildi.

Vekâleten Atama Yapıldı

Görevden almaların ardından Devlet Koruma Servisi Başkanı Jumgalbek Shabdanbekov, Ulusal Güvenlik Devlet Komitesi Başkanlığına ve Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcılığına vekâleten atandı.
55 yaşındaki Shabdanbekov, 2020 yılından bu yana Ulusal Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcılığı görevini yürütüyordu. 2022 yılında tümgeneral rütbesine terfi etmişti.

“Beklenmedik Bir Karardı”

Taşiyev, destekçileri tarafından sosyal medyada paylaşılan açıklamasında görevden alınma kararını “beklenmedik” olarak nitelendirdi. 2021 yılında geçirdiği kalp ameliyatının ardından tedavi amacıyla Almanya’da bulunduğunu belirten Taşiyev, yurt dışına çıkışının Cumhurbaşkanı’nın bilgisi ve izni dahilinde gerçekleştiğini söyledi.

“Her hâlükârda devlet başkanının kararı uygulanmalıdır” diyen Taşiyev, ülkeye, halka ve Cumhurbaşkanı’na dürüstçe hizmet ettiğini ifade etti. Komite personeline veda edemediği için üzgün olduğunu belirten Taşiyev, vatandaşları kanunlara uymaya, yasa dışı eylemlerden kaçınmaya ve ülkede barış ile istikrarın korunmasına katkı sunmaya çağırdı.

Güvenlik Yapısında Reform

Görev değişikliğinin ardından Cumhurbaşkanı Japarov, SCNS’de yapısal reformlar öngören yeni bir kararnameye de imza attı. Buna göre Sınır Hizmeti, komiteden ayrılarak bağımsız bir kurum haline getirilecek. SCNS bünyesindeki Dokuzuncu Hizmet ise doğrudan Cumhurbaşkanına bağlı Devlet Koruma Servisi’ne dönüştürülecek.

“Ülkenin En Güçlü Siyasi İkilisi” Olarak Anılıyorlardı

Taşiyev, 16 Ekim 2020’de SCNS Başkanlığına atanmış ve uzun yıllar Cumhurbaşkanı Japarov’un en yakın siyasi müttefiklerinden biri olarak görülmüştü. İkilinin siyasi birlikteliği, 2010’lu yılların başında muhalefet saflarında yürüttükleri ortak mücadeleye dayanıyor.

2020 Ekim protestoları sonrası eski Cumhurbaşkanı Sooronbay Jeenbekov’un istifasıyla iktidara gelen Japarov’un döneminde Taşiyev, güvenlik ve kolluk kuvvetlerinin merkezinde yer aldı. Analistler, Japarov ve Taşiyev’i sık sık “ülkenin en güçlü siyasi ikilisi” olarak tanımlarken, Taşiyev Kırgızistan’daki en etkili ikinci isim olarak görülüyordu.

Yolsuzlukla Mücadele ve Sınır Diplomasisi

Japarov’un yolsuzlukla mücadele vurgusuyla başlayan başkanlık döneminde, SCNS’ye geniş yetkiler tanındı. Taşiyev’in başkanlığındaki komite, üst düzey yetkililere yönelik çok sayıda soruşturma başlattı ve devlet bütçesine milyarlarca som kazandırıldığını açıkladı.

Taşiyev, Aralık ayında verdiği bir röportajda, beş yıl içinde bütçeye yaklaşık 300 milyar som geri kazandırıldığını, binin üzerinde gayrimenkul ve 30 bin hektar arazinin yeniden devlet mülkiyetine geçtiğini söylemişti.

Ayrıca Taşiyev, Özbekistan başta olmak üzere komşu ülkelerle yaşanan sınır anlaşmazlıklarının çözüm sürecinde de aktif rol oynadı.

Seçimler Öncesi Siyasi Spekülasyonlar

Cumhurbaşkanı Japarov’un görev süresi Ocak 2027’de sona erecek. Son dönemde erken seçim tartışmaları kamuoyunda yoğunlaşırken, Taşiyev’in görevden alınması bu tartışmaları daha da alevlendirdi.

Her ne kadar Taşiyev defalarca cumhurbaşkanlığına aday olmayı düşünmediğini ve Japarov’u desteklediğini açıklamış olsa da, kamuoyunda olası adaylığına ilişkin spekülasyonlar sürüyordu.

Uluslararası Cumhuriyetçi Enstitüsü’nün araştırmasına göre Taşiyev’in kamuoyu desteği son yıllarda artış gösterirken, Cumhurbaşkanı Japarov’a duyulan güven ise görece istikrarlı seyrini koruyor.

Yorumlar

UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik yorumları onaylanmamaktadır.

Bu Yazıyı Paylaş