Kocaelide yıkılan binanın sırrı çözülüyor: Zemin hareketi ve tasarımsal hata şüphesi

Kocaelinin Gebze ilçesinde 29 Ekim tarihinde yaşanan ve 4 kişinin hayatını kaybettiği bina çökmesiyle ilgili önemli gelişmeler yaşanıyor. Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Koçak, enkaz alanında yaptığı incelemeler sonucunda binanın yıkımına dair ilk bulguları paylaştı.

ZEMİN HAREKETİ VE YAPI SAL SORUNLAR BIR ARADA

Prof. Dr. Koçak, yaptığı değerlendirmelerde, yıkılan binanın ana sebeplerinden birinin zemin hareketi olduğunu belirtti. Zeminde meydana gelen çökmeler nedeniyle yapının oturmaya başladığını ve bu durumun kolonlarda hızlanarak devam ettiğini ifade etti. Ağır ve yüksek katlı olmasının da etkisiyle binanın bu yükü taşıyamayarak çöktüğünü vurgulayan Koçak, zemin oturmalarının nedenlerinin jeofizik ve jeolog ekiplerince araştırıldığını söyledi. Bu incelemelerin yanı sıra binaların genel durumu da mercek altına alınarak, iki durumun bir araya getirilmesiyle yıkımın kesin sebebi ve mühürlenen 16 binanın akıbeti belirlenecek.

BİLİRKİŞİ İNCELEMELERİ TAMAMLANDIKTAN SONRA ENKAZ KALDIRILIYOR

Binadaki çökmenin, zemindeki boşalmalar, su hareketleri veya yapısal oturmalardan kaynaklanmış olabileceğine dikkat çeken Prof. Dr. Koçak, Sındırgı depreminin etkileri, metro geçişleri gibi faktörlerin de rol oynamış olabileceğini dile getirdi. Zemin incelemeleri sonucunda zeminde bir boşluk olup olmadığı, hareketin niteliği ve zeminin yapısı net olarak ortaya konulacak. Bu veriler, üst yapının durumuyla birlikte değerlendirilerek, altyapı ve üstyapı arasındaki etkileşim incelenecek. Şu an itibarıyla yıkılan binada bilirkişi incelemeleri tamamlandığı için enkaz kaldırma çalışmalarına başlandığı ve sonrasında zeminsel duruma odaklanılacağı bilgisi paylaşıldı.

TASARIMSAL KUSURLAR DA GÜNDEMDE

Prof. Dr. Koçak, konuşmasının sonunda binanın tasarımında da maalesef kusurlar olduğunu gözlemlediğini ifade etti. Statik hesaplamalarda binanın devrilmemesi ve kolonların kırılmaması hedeflenirken, zemin oturmalarının dahi hesaplamalara dahil edilebildiğini belirtti. Deprem gibi doğal afetlere karşı dayanıklılığın ön planda tutulduğunu söyleyen Koçak, binanın dar ve uzun yapısının yatay hareketle yıkılmasına neden olabileceğine ve özellikle eczanenin üst katındaki asma katın düzensizliğinin de hesaplamalarda dikkate alınması gereken bir unsur olduğuna işaret etti. Yapılacak detaylı hesaplamalar ve bilirkişi yorumlarıyla yıkımın gerçek sebebinin ortaya konulacağı ancak mevcut bulgulara göre tasarımsal hataların da yıkımda rol oynadığı değerlendirmesi yapıldı.