Kurum: COP31'den güçlü siyasi sonuç hedefliyoruz

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Antalya’daki konferansın ilk haftasını değerlendirdiği basın toplantısında, ülkelerin müzakerelerdeki görüşlerinin yakınlaştığını belirtti. Kurum, “Antalya'dan güçlü bir siyasi sonuç çıkarmayı hedefliyoruz” dedi. Mavi Bölge’deki Mevlana Salonu’nda düzenlenen toplantıda Kurum’a COP31 İcra Direktörü ve Baş İklim Müzakerecisi Fatma Varank, Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Üst Düzey İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, COP31 Özel Temsilcisi Mehmet Emin Birpınar ve COP31 Baş İklim Diplomasisi Yetkilisi Halil Hasar eşlik etti. Kurum, COP31’de 196 ülke ve Avrupa Birliği’nin temsil edildiğini söyledi. Liderler Zirvesi öncesinde 95 ülke ve 7 uluslararası kuruluş adına lider düzeyinde 102 katılım gerçekleştiğini aktaran Kurum, Birleşmiş Milletler’in ilk kayıtlarına göre konferansa 97 bini aşkın kişinin katıldığını bildirdi. 1 milyon 100 bin metrekarelik alanda düzenlenen organizasyon için “Biz bu yolculuğa üç kelime ile çıktık. Diyalog, uzlaşı ve aksiyon. Diplomasi, farklı hızlar arasında güven inşa edebilme sanatıdır. Antalya'da bu güveni büyütmek, sözü uygulamaya dönüştürebilmek için hep birlikte çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

Müzakerelerde ilk gündem kabul edildi

COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen’ın yönettiği görüşmelerde ilk gündem maddeleri tüm tarafların uzlaşısıyla kabul edildi. Kurum; emisyon azaltım programının sürmesine geniş destek bulunduğunu, iklim afetlerine uyum, finansman ve adil geçiş konularında ülkelerin görüşlerinin birbirine yaklaştığını belirtti. Çözüm bekleyen farklılıklar ve ikinci haftaya kalan konular bulunduğunu söyleyen Kurum, Türkiye ve Avustralya ekiplerinin üç tur istişare yaptığını, tarafların görüşlerini içeren ilk değerlendirme belgesinin yayımlandığını aktardı. Bakanlar düzeyindeki görüşmelerle hedeflenen sonucu, “Amacımız açık ve başaracağız. Verilen sözleri insanların hayatına dokunan kararlara dönüştüreceğiz” sözleriyle anlattı. İlk 5 günde liderlerin bir araya geldiğini, müzakerelerin ilerlediğini ve yeni iş birliklerine yönelik görüşmelerin başladığını belirten Kurum, ikinci hafta gençlik, eğitim, bilim, yapay zeka, yeşil sanayi, denizler ve biyolojik çeşitliliğin ele alınacağını söyledi. Bakanlar düzeyindeki görüşmelerin yoğunlaşacağını kaydeden Kurum, “Antalya'dan dünyaya çağrımız açık. Gelin güveni büyütelim. Bilimi ve teknolojiyi insanlığın ortak yararına sunalım. Finansmanla ihtiyaçları, yatırım bekleyen, çözüm bekleyen meselelerle finansmanı buluşturalım. Gelecek nesillerin hakkını hep birlikte koruyalım” dedi. Antalya’nın ülkelerin birbirini dinlediği, güvenin güçlendiği ve ortak sorumluluğun somut adımlara dönüştüğü bir buluşmayla anılmasını istediklerini de ifade etti.

2035 hedefleri ve iklim finansmanı

COP31 Eylem Gündemi’nde 2035’e kadar küresel elektrifikasyon oranını yüzde 35’e çıkarma, atıkları yüzde 50 azaltma, yeniden kullanılan malzeme oranını yüzde 15’e yükseltme ve binalardaki enerji yoğunluğunu düşürme hedefleri yer alıyor. Kurum, ülkelerin görüşlerini içeren ilk taslağın yayımlandığını, elektrifikasyon hedefinin 30’un üzerinde devlet ve 100’e yakın özel sektör kuruluşunca desteklendiğini belirtti. İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) ile yerel uygulamaları hızlandırmayı amaçlayan SURF mekanizmalarına uluslararası desteğin de arttığını söyledi. İlk haftada iklim değişikliğine uyum, emisyon azaltımı, iklim finansmanı, adil geçiş ve ortak siyasi karar olmak üzere 5 alanda ilerleme kaydedildiğini aktaran Kurum, uyum finansmanını 2035’e kadar üç katına çıkarma takviminin görüşüldüğünü kaydetti. Emisyon Azaltımı Çalışma Programı’nın 2026 sonrasında sürdürülmesine geniş destek bulunduğunu ve adil geçiş mekanizması konusunda görüşlerin yaklaştığını belirterek, kimsenin geride bırakılmadığı, dengeli ve uygulamaya dönük ortak bir siyasi karar istediklerini söyledi. Yıllık 1,3 trilyon dolarlık küresel iklim finansmanı hedefinin dahi yetersiz olduğuna ilişkin bilimsel değerlendirmelere değinen Kurum, mevcut hedeflere henüz ulaşılamadığını ve küresel sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlamak için daha fazla kaynak ile siyasi irade gerektiğini belirtti. “Biz yeni bir taahhüt beklemiyoruz. Ama mevcut taahhütleri gerçekleştirin istiyoruz. Tüm dünya ülkelerine yaptığımız çağrı budur” dedi. Küba topraklarının yüzde 19’unun sular altında kalma riskiyle karşı karşıya olduğunu, önlem alınmaması durumunda Tuvalu’nun yok olabileceğini söyleyen Kurum, “Biz tüm dünyayı samimiyete davet ediyoruz. Tüm dünya artık samimi bir şekilde sözlerini tutmak mecburiyetindedir. Bu bir mecburiyettir, tercih değil” ifadelerini kullandı.

Ülkelerle görüşmeler ve Filistin mesajı

Kurum, COP31 kapsamında Özbekistan, Çin, Rusya, Küba ve Mısır ile görüştüklerini bildirdi. Çin’le yenilenebilir enerji alanında yaklaşık 15 milyar dolarlık projenin hayata geçirilmesine yönelik irade ortaya konulduğunu söyledi. Çin’le çevre, iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik; Rusya’yla çevre ve iklim değişikliği; Özbekistan’la çevre ve şehircilik alanlarında mutabakatlar imzalandığını aktardı. Suriye’nin yeniden inşası ve yerel kalkınmasının desteklenmesi için de iş birliği yapıldığını belirten Kurum, Türkiye’nin deprem bölgesinde 455 bin konutun inşasına ilişkin tecrübesini diğer ülkelerle paylaşmayı sürdüreceğini kaydetti. Gazze ve Filistin’e ilişkin soruları yanıtlayan Kurum, Filistin Başbakanı’nın Liderler Zirvesi’ndeki konuşması sırasında katılımcıların ayağa kalkması hakkında, “Aslında zirvede, toplantıda ayağa kalkan ben değildim. Hepimizin ortak vicdanıydı” dedi. Salondaki duruşun Gazze’deki annelerin, babaların ve tüm insanlığın ortak sesi olduğunu belirterek, “Türkiye dün de Filistin'in yanındaydı, bugün de yanında. Bundan sonra da yanında olmaya devam edecek. Filistin'in haklarını bundan sonra da güçlü bir şekilde savunmaya devam edeceğiz” ifadelerini kullandı. Toplantıda Rusya ve Çin’le diplomatik görüşmeler, uluslararası destek, iklim finansmanı, vatandaşların iklim mücadelesine katılımı, gençlerin geleceği ve fosil yakıtlardan uzaklaşma konularındaki soruları da yanıtladı.

Gençlerin katılımı ve enerji dönüşümü

Kurum, iklim mücadelesinin devletlerin yanı sıra toplumun tüm kesimlerinin sorumluluğunda olduğunu söyledi. Eğitim, gençlerin katılımı ve farkındalık çalışmalarına değinerek, “Dünyanın her yerindeki insanlığa buradan çağrıda bulunuyorum. Gelin hep birlikte bu güçlü sesi yükseltelim. Gelin hep birlikte hükümetlere, devletlere bu çağrıda bulunalım” dedi. Ülkelerin savunma harcamalarını artırmasına ilişkin olarak da “Yaşanabilecek bir dünya kalmadıktan sonra savunma harcamasını artırmanın da bir anlamı kalmıyor” ifadelerini kullandı. Gençlerin COP31’de etkinliklere katılmanın yanı sıra karar alma süreçlerinde de yer aldığını belirten Kurum, ilk kez iklim elçileri programını başlattıklarını ve genç gönüllülerin beklenti ve taleplerinin kararlarda dikkate alınacağını söyledi. “Bu dünyadaki her çocuğun hakkı. Nijerya'daki de Gazze'deki de Sudan'daki de Nepal'deki de bu hakkı sonuna kadar hak ediyor. O yüzden bize düşen sorumluluk onlar için daha güzel bir gelecek hazırlayabilme sorumluluğudur” dedi. Fosil yakıtlardan hakkaniyetli ve adil biçimde uzaklaşma kararlarını uygulama konusundaki kararlılıklarını sürdüreceklerini belirten Kurum, elektrifikasyonun bu dönüşümün temel araçlarından biri olduğunu, fosil yakıt kullanımını azaltıp temiz enerji dönüşümünü hızlandıracağını ifade etti. “İyi niyet temennisinde bulunabiliriz. Güzel sözler söyleyebiliriz. Güzel vaatler de verebiliriz. Ama bir şey yapmadıktan sonra bunların hiçbir anlamı yok. Lafzi sözlerden, boş vaatlerden daha ziyade gerçekleri görmemizin zamanı geldi” diye konuştu.