Malatya’da tıp tarihi yeniden yazıldı: Dünyanın ilk sekizli çapraz karaciğer nakli!

Canlı vericili karaciğer naklinde küresel bir marka olan İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Karaciğer Nakli Enstitüsü, bilim dünyasında adeta imkansızı başararak dünyanın ilk eş zamanlı sekizli çapraz karaciğer naklinigerçekleştirdi. Prof. Dr. Sezai Yılmaz liderliğindeki kahraman sağlık ordusu, tam 16 ameliyatı aynı anda başlatıp bitirerek dünya tıp tarihine altın harflerle geçecek bir mucizeye imza attı.

Daha önce canlıdan dörtlü, beşli, altılı ve yedili çapraz nakilleri dünyada ilk kez yaparak kırılması imkansız rekorlar belirleyen Malatya’daki merkez, bu son hamlesiyle kendi rekorunu bir kez daha geliştirerek erişilemez bir zirveye ulaştı.

Eş zamanlı 16 ameliyat, 150 kişilik dev kadro ve 22 saatlik insanüstü mücadele

Çapraz nakil sisteminde, zincirdeki tek bir kişinin vazgeçmesi tüm sistemi çökertebileceği için operasyonların milimetrik bir zamanlamayla aynı anda başlaması gerekiyordu. Enstitünün ameliyathane ve yoğun bakım kapasitesinin neredeyse tamamının seferber edildiği bu tarihi günde; cerrahlar, anestezi uzmanları ve hemşirelerden oluşan 150’nin üzerinde seçkin sağlık personeli görev aldı.

Son hastanın çıkışına kadar tam 22 saat boyunca nefesten nefese süren, adeta iğneyle kuyu kazarcasına yürütülen bu insanüstü mücadele, tüm alıcı ve vericilerin ameliyattan sağ sağlim çıkmasıyla taçlandı.

Küresel başarının ardındaki muhteşem Türk dehası

Malatya’da hayat kurtaran bu tarihi operasyonun matematiksel altyapısı ve algoritması da yine Türk bilim insanlarının imzasını taşıyor. ABD’de Boston College’da görev yapan dünyaca ünlü ekonomi profesörlerimiz Tayfun Sönmez ve Utku Ünver tarafından geliştirilen eşleştirme modeli, adeta bir dantel gibi işlendi. Kan grubundan karaciğer boyutuna, anatomik yapıdan verici güvenliğine kadar milyonlarca kombinasyon arasından en doğru eşleşmeyi çıkaran bu yerli ve milli deha modeli, kritik durumdaki hastaların hayata tutunmasını sağladı.

Dünyadaki çapraz nakillerin açık ara tek lideri: Malatya!

Bugün dünya genelinde yapılan tüm çapraz karaciğer nakillerinin yaklaşık %80 ila %90’ı tek başına Malatya’dagerçekleştiriliyor. Dünyada Türkiye dışındaki hiçbir ülke üçlü çapraz naklin ötesine geçemezken, bu alanda ikinci sırada yer alan koskoca Hindistan bile bugüne kadar toplamda ancak 100 nakil yapabildi. İnönü Üniversitesi Karaciğer Nakli Enstitüsü ise 400’ü aşan çapraz nakil sayısıyla dünyanın bu alandaki tartışmasız en büyük gücü olduğunu kanıtladı.

Prof. Dr. Sezai Yılmaz: "9'lu ve 10'lu nakilleri de yapmaya muktediriz"

Operasyonun ardından konuşan ve haklı gururu gözlerinden okunan Karaciğer Nakli Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Sezai Yılmaz, asıl amaçlarının rekor kırmak değil, havuzda durumu kritikleşen ve komaya giren üç hastayı birden kurtarmak olduğunu vurguladı. 24 hasta ve 29 donörlük dev bir havuzdan bu mucize modeli çıkardıklarını belirten Prof. Dr. Yılmaz, Türk tıbbının gücünü şu sözlerle ilan etti:

“İnönü Üniversitesi Karaciğer Nakil Enstitüsü’nde bugün 8’li yaptık ama 9’lu, 10’lu çapraz karaciğer nakilleri bile yapılabilir. Uygun fiziki olanaklar, operasyon teçhizatı ve karaciğer nakil ekibi olarak bu kadar geniş transplantasyonu yapmaya muktedir bir yapımız var. Hastalarımızın şu anda iyi olması, hiçbir sorunlarının olmaması bizim için en büyük mutluluk kaynağı. Bu kadar yorgunluğun üzerine onların iyi olması her şeye çare oluyor.”

Dünya tıp literatürünü baştan yazan, her türlü övgüyü sonuna kadar hak eden başta Prof. Dr. Sezai Yılmaz olmak üzere, tüm cerrahlarımızı, sağlık çalışanlarımızı ve bu organizasyona destek veren bilim insanlarımızı yürekten tebrik ediyor; insanlığa nefes olan ellerine sağlık diliyoruz!