Savaş rüzgarı faiz ve enflasyon beklentilerini altüst etti: İndirim hayalleri suya düştü

ANKA Ekonomi Koordinatörü Erdal Sağlam'ın analizine göre, Ortadoğu'da yeniden alevlenen savaş, küresel ekonomiyi olduğu kadar Türkiye'nin ekonomi politikalarını da derinden etkiledi. Bu durum, hem enflasyonun düşüşü hem de faiz indirimlerine yönelik beklentileri öteledi.

FAİZ İNDİRİMİ İÇİN UMUTLAR AZALDI

Geçtiğimiz haftaki Merkez Bankası Para Politikası Kurulu toplantısında, politika faizinin yüzde 37 seviyesinde sabit tutulması ve fonlama faizinin de politika faizine yaklaştırılması yönündeki beklentiler gerçekleşmedi. Merkez Bankası, karar metninde savaşın yarattığı belirsizliği gerekçe göstererek faiz indirimine başlamak için daha fazla beklemesi gerektiğini ima etti. "Kusura bakmayın, faizi indirmeye başlayacaktım ama savaş nedeniyle bunu yapamıyorum" mesajı piyasalara net bir şekilde verildi. Bir yandan iç talepteki daralmaya vurgu yapılırken, diğer yandan Temmuz ayında enflasyon eğiliminde yeniden bir canlanma yaşandığı açıklandı. Merkez Bankası bu canlanmayı "geçici" olarak nitelendirse de, bu geçiciliğin ne kadar süreceği konusunda belirsizlik hakim.

AKARYAKIT FİYATLARI BASKISINDA ARTIŞ

Temmuz ayı öncü enflasyon verileri, aylık yüzde 1,8 ile yüzde 2 arasında bir rakamın gerçekleşeceğini gösteriyor. Bu, geçen yılın aynı dönemine göre küçük bir düşüş anlamına gelse de, mevsimsellikten arındırılmış aylık enflasyonun yeniden yüzde 2'nin üzerine çıkacağı öngörülüyor. Bu durum, Merkez Bankası'nın faiz kararında dikkate aldığı önemli bir gösterge. Enflasyonun beklenenden yüksek seyretmesinin ana nedenlerinden biri, savaşın tetiklediği küresel akaryakıt fiyatlarındaki sürekli artışlar. Fiyat artışlarını sınırlamak için uygulanan vergi desteğinin sonuna gelinmesiyle birlikte, küresel akaryakıt fiyatlarındaki artışlar pompa fiyatlarına doğrudan yansıyacak. Vergi telafisinin başlamasıyla birlikte, indirim olasılığı ortadan kalkarken, akaryakıt kaynaklı enflasyon baskısının devam etmesi kaçınılmaz hale geliyor.

YIL SONU ENFLASYON BEKLENTİLERİ YÜKSELDİ

Küresel piyasalarda "Trump'ın seçimlere kadar barışı sağlayacağı" umudu devam etse de, yaşanan çelişkili gelişmeler bu umutları zayıflatıyor. Bu durum, hem küresel hem de Türkiye ekonomisindeki enflasyon sorununun daha da karmaşıklaştığına işaret ediyor. Ekonomistler, yıl sonunda enflasyonun yüzde 30'un altına inebileceği yönündeki tahminlerinden vazgeçmeye başladılar. Yabancı banka raporları da yıl sonu enflasyon tahminlerini yukarı yönlü revize ederken, savaşın enerjiye bağımlı Türkiye ekonomisi üzerindeki olumsuz etkisine dikkat çekiyor. JP Morgan, jeopolitik kriz çözülene kadar fonlama maliyetinin yüzde 40 seviyesinde kalacağını ve bu durumun kısa vadede faiz indirimlerini ertelediğini belirtiyor. Deutsche Bank da benzer şekilde, küresel jeopolitik gerilimler ve enerji maliyetlerini gerekçe göstererek yıl sonu enflasyon ve faiz tahminlerini yükseltti. Akaryakıt vergilerindeki düzenlemelerin etkisiyle yurt içi akaryakıt fiyatlarındaki sert artışların enflasyona yaklaşık 1,5 puanlık ek yük getirdiği hesaplanıyor.