Stratejik maden için ABD iddiası ortalığı karıştırdı: Muhalefet ayakta, hükümet yalanladı
Doğru Parti Genel Başkan Yardımcısı Cezmi Orkun'un, Türkiye'nin stratejik nadir toprak elementi rezervlerinin ABD'ye 'peşkeş çekileceği' yönündeki iddiaları siyaseti sarstı.

Eskişehir'deki dev rezerv için Çin ile yapılan anlaşmanın ardından alevlenen tartışmalara İletişim Başkanlığı 'asılsız' yanıtını verirken, konu Meclis'te de sert yankı buldu.
Türkiye'nin, Eskişehir'in Beylikova ilçesinde keşfedilen 694 milyon tonluk devasa rezervle dünyanın en büyük ikinci nadir toprak elementi (NTE) kaynağına sahip olması, ülkenin siyasi gündeminin merkezine oturdu. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 2024 yılı Temmuz ayında Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile yaptığı görüşmenin ardından, 16 Ekim 2024'te Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Çinli mevkidaşı Wang Guanghua arasında "Doğal Kaynaklar ve Madencilik Alanlarında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı" imzalandı.
Bakan Bayraktar anlaşmaya ilişkin, “Madenciliğin her alanında iş birliğimizi ilerletmeyi, özellikle kritik mineraller konusunda Türkiye’de birlikte çalışmayı hedefliyoruz” açıklamasını yapsa da, anlaşmanın içeriğinin kamuoyunca bilinmemesi tartışmaları beraberinde getirdi.
NADİR TOPRAK ELEMENTLERİNİN STRATEJİK ÖNEMİ
Yüksek teknoloji ve savunma sanayiinin vazgeçilmezi olan NTE; cep telefonlarından F-35 savaş uçaklarına, elektrikli otomobillerden güdümlü füzelere kadar 200'den fazla kritik üründe kullanılıyor. Bu elementlerin ekonomik değeri, işlenerek satıldığında katlanarak artıyor. Yapılan analizlere göre, hammadde olarak 1 birim değerindeki NTE, ara ürün haline getirildiğinde 10 kat, uç ürün olduğunda ise 100 kat daha değerli hale geliyor. Stratejik önemini ortaya koyan bir diğer veri ise ABD ordusuna ait bir F-35 savaş uçağının 410 kilogram, bir Arleigh Burke sınıfı destroyerin 2.3 ton ve bir Virginia sınıfı denizaltının ise yaklaşık 4.1 ton NTE içermesi.
MUHALEFETTEN "PEŞKEŞ" İDDİASI VE SERT TEPKİLER
Doğru Parti Genel Başkan Yardımcısı Cezmi Orkun, Sayıştay raporlarına dayanarak hükümetin Beylikova'daki NTE'yi işleyecek endüstriyel tesisleri kurmaktan uzak olduğunu öne sürdü. Orkun, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ABD Başkanı Trump ile yaptığı görüşmenin ardından, "geleceğimizin teminatı olan bu stratejik önemdeki BOR ve TORYUM gibi NTE de hammadde olarak ucuz fiyattan ABD’ye peşkeş çekilecek" iddiasında bulundu. Orkun, partisinin tüm madenlerin kamu eliyle çıkarılması ve işletilmesi gerektiğini savunduğunu belirtti.
Konu, CHP'nin de gündemindeydi. CHP Genel Başkanı Özgür Özel, 7 Ekim 2025 tarihli TBMM grup toplantısında iddialara destek vererek sert konuştu. Özel, “NTE Türkiye'nin geleceğidir, Trump'a satılamaz” dedi ve konuşmasını şu sözlerle tamamladı: “Türkiye nadir elementler için ayağa kalkmalıdır. Erdoğan kendi geleceği için bu ülkenin geleceğini satamaz. Sattırmamalıyız. AKP'lilere de çağrımdır, MHP'lilere de çağrımdır; NTE Türkiye'nin geleceğidir. Erdoğan kendi geleceği için bu ülkenin geleceğini satamaz. Trump'a verilemez sahip çıkalım. Sattırmayalım, gençlerimizin geleceğini kurtaralım.”
İLETİŞİM BAŞKANLIĞI'NDAN YALANLAMA
Muhalefetten art arda gelen iddialar üzerine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, 8 Ekim 2025'te bir açıklama yayınladı. Açıklamada, “Eskişehir Beylikova Nadir Toprak Elementleri (NTE) sahasının ABD’ye devredileceği yönündeki iddialar tamamen asılsızdır” denildi.
Merkezin açıklamasında şu ifadelere yer verildi: “Beylikova Nadir Toprak Elementleri sahası, Türkiye’nin madencilik tarihindeki en stratejik keşiflerinden biridir ve bu alandaki çalışmalar yerli ve millî imkânlarla yürütülmektedir. Eti Maden tarafından kurulan pilot tesis faaliyettedir; endüstriyel üretim hazırlıkları da ülkemizin tam egemenliği ve millî çıkarları doğrultusunda sürmektedir.”
Ancak Doğru Partili Orkun, hükümetin bu yalanlamasına şüpheyle yaklaştıklarını belirtti. Orkun, daha önce KAAN uçağının motoru ve Karadeniz doğalgazı konularında yapılan açıklamaları hatırlatarak, "Göreceksiniz ki, NTE hakkındaki gelişmeler de yine AKP iktidarının YALAN söylediğini gösterecektir. Bu konuda yanılmayı çok isterim. Çünkü; BOR ve TORYUM gibi geleceğimizin teminatı olan NTE kişisel çıkarlara feda edilemez" ifadelerini kullandı.

