Suudi Arabistan sınır ötesi dijital para platformundan ayrıldı
Suudi Arabistan, Çin öncülüğündeki mBridge dijital para platformundan ayrıldığını duyurdu. Blokzincir tabanlı bu sistem, sınır ötesi işlemleri kolaylaştırmayı ve doların rolünü azaltmayı hedefliyordu.
Financial Times'ın (FT) raporuna göre, Suudi Arabistan, ABD dolarına ve SWIFT sistemine alternatif bir sınır ötesi ödeme altyapısı oluşturmayı hedefleyen, Çin öncülüğündeki mBridge dijital para platformundan çekildi. Bu platform, merkez bankalarının kendi dijital para birimleriyle doğrudan işlem yapmasına olanak tanıyordu.
mBridge platformunun amacı ve Suudi Arabistan'ın katılımı
Blokzincir teknolojisini kullanan mBridge, merkez bankalarının dijital para birimleri üzerinden doğrudan işlem yaparak sınır ötesi döviz işlemlerinin maliyetini ve süresini düşürmeyi, böylece doların aracı para olarak kullanımını azaltmayı amaçlıyordu. Suudi Arabistan, bu projeye 2024 yılında Çin, Hong Kong, Tayland, Birleşik Arap Emirlikleri ve Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) ile birlikte aktif katılımcı olarak dahil olmuştu. Ancak bu çekilme daha önce kamuoyuna duyurulmamıştı.
Suudi Arabistan Merkez Bankası'ndan açıklama
Suudi Arabistan Merkez Bankası (SAMA), FT'ye yaptığı açıklamada, ülkenin 2023 yılında BIS çatısı altında gözlemci üye olarak katıldığı mBridge platformunun temel sürümünün geliştirilmesi ve "kavram kanıtlama (proof of concept)" çalışmalarına 2024 yılında dahil olduğunu belirtti. SAMA, "Planlandığı üzere SAMA, mBridge (kavram kanıtlama) çalışmasını 13 Mayıs 2025'te başarıyla tamamladı. Çalışmanın tamamlanmasının ardından SAMA artık mBridge'in katılımcı üyesi değildir" ifadeleriyle çekilme sürecini doğruladı. Haberde, Suudi Arabistan'ın bu kararının ABD kaynaklı bir baskının sonucu olduğuna dair resmi bir açıklama yer almazken, konuya yakın bir kaynağın bu kararın daha "geniş bir siyasi çıkarımla ilişkilendirilmesinin yanlış olacağını" belirttiği aktarıldı. BIS'in de Ekim 2024'te projeden ayrıldığı ve FT'nin daha önce Washington'ın BIS üzerinde baskı kurduğunu bildirdiği hatırlatıldı. Dönemin BIS Genel Müdürü Agustín Carstens ise kurumun ayrılmasının başarısızlık veya siyasi gerekçelerle bağlantılı olmadığını belirtmişti. Çin'in küresel finans sisteminde doların rolünü azaltma çabaları ABD'de yakından takip edilirken, bazı ABD'li yetkililerin mBridge'in Çin'e platformun gizlilik, güvenlik ve birlikte çalışabilirlik gibi alanlarda küresel standartları belirleme ve ABD yaptırımlarını aşma potansiyeli konusunda endişeler taşıdığı belirtildi.