Ticaret Bakanı Bolat: E-ticaretin payı beşte bir, dünyada da benzer

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, küresel e-ticaretin toplam perakende içindeki payının yüzde 19'u aştığını ve Türkiye'de de bu oranın beşte bir, yani yüzde 19,1'e ulaştığını bildirdi.

E-TİCARETTE KÜRESEL VE YEREL DURUM

Bakan Bolat, e-Ticaret ve Perakende Zirvesi'nde yaptığı konuşmada, küresel ekonomide ve ticarette zorlukların arttığını, ticaret savaşlarının yoğunlaştığını belirtti. Geçen yıl dünya ticaretinin ortalamanın altında bir büyüme gösterdiğini, Kovid-19 öncesi dönemde ise yıllık ortalama yüzde 5,5-6 büyüme oranlarının kaydedildiğini hatırlattı. Bu yıl başında ticaret savaşlarının kızışmasıyla dünya ticaretindeki büyüme oranının eksi yüzde 0,2'ye çekildiğini, üretim ve ticaret şartlarının değer ve miktar olarak kızıştığını, rekabetin arttığını söyledi. Ticaretin dijitalleşme ve yapay zeka gibi gelişmelerle kabuk değiştirdiğini vurgulayan Bolat, dış politikada, savunmada, dış ticarette, ekonomik büyümede ve istihdam artışında dünya ortalamasının üzerinde bir gelişme kaydedildiğini ifade etti. E-ticaretin dönüm noktasının Kovid-19 salgını olduğunu, salgın döneminde altyapısı hazır firmaların rekabette öne geçtiğini anlattı. Dünyada küresel e-ticaret hacminin 2026'da 8,1 trilyon dolara ulaşmasının beklendiğini, bu rakamın 2022'de 5,5 trilyon dolar olduğunu belirtti. Türkiye'de ise internet üzerinden sipariş verenlerin oranının 2020'de yüzde 35 iken 2025'te yüzde 55,7'ye yükseldiğini kaydetti.

TÜRKİYE'DE E-TİCARET VE DESTEK MECHANİZMALARI

Bakan Bolat, Türkiye'de e-ticaret hacminin 2024 sonunda 3 trilyon liraya ulaştığını, perakende ticaretin ise bir önceki yıla göre yüzde 63,7 artarak 1 trilyon 619 milyar liraya eriştiğini açıkladı. E-ticaret hacminin gayrisafi yurt içi hasıla içindeki payının yüzde 6,5'a geldiğini, pandemi öncesi 2019-2024 döneminde yıllık bileşik büyüme oranının yüzde 30 olduğunu belirtti. Küresel çapta e-ticaret satışlarının toplam perakendenin yüzde 19'undan fazlasını oluşturduğunu ve 2027'ye kadar bunun yüzde 25'e yükseleceğinin tahmin edildiğini söyledi. Dijitalleşmeyi ve e-ticareti dikkate almayan işletmelerin ayakta kalmasının mümkün görünmediğini, KOBİ'lerin, kadın ve genç girişimcilerin e-ticarette aktif olmalarının sevindirici olduğunu dile getirdi. Bakan Bolat, 2024 yılı Ekim ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde e-ticaret kanunuyla ilgili ilave değişiklikler yapılması gereğinin ortaya çıktığını, bu düzenlemelerle teknolojik yatırımlara eğilimin ve ihracat yapmanın teşvik edildiğini belirtti. Yenilenen Ticari Elektronik İleti Şikayet Sistemi ile vatandaşların şikayetlerini daha rahat yapabilmeleri için mekanizma getirildiğini, satıcıların haklarını korumak amacıyla da değişiklikler yapıldığını aktardı. Döngüsel ekonomi, çevreye duyarlı ekonomi ve yeşil ekonominin güç kazandığı bu dönemde, yenilenmiş ürünlerin tekrar satışa sunulabilmesi için elektronik ticaret hizmet sağlayıcılarının reklam ve indirim bütçelerinin yüzde 5'ine kadar olan kısmını bu ürünler için kullanma zorunluluğu getirildiğini hatırlattı. E-ihracatı desteklemek amacıyla Ticaret Bakanlığı'nda yeni birimler oluşturulduğunu, mal ihracatıyla ilgili İhracat Genel Müdürlüğü'nün, hizmetlerin ihracatıyla ilgili ise ayrı bir genel müdürlüğün bulunduğunu kaydetti. E-ihracata teşvikler ve kolaylıklar sağladıklarını, Kolay İhracat Platformu'nu kurarak tek bir platform üzerinden dijital danışmanlık hizmeti verdiklerini, yapay zeka teknolojilerinden yararlanarak e-ihracat yapmak isteyenlere hizmet sunduklarını belirtti. Potansiyel e-ihracat pazarları raporu ve e-ihracat pazarları ile ülkelerin gümrük uygulamaları rehberi hazırladıklarını, aynı Türk Medya Ailesi'nin yaptığı gibi uluslararası çapta e-ihracat ve e-ticaret zirveleri düzenlediklerini ifade etti. 2024 yılında İstanbul Küresel E-İhracat Zirvesi'ni gerçekleştirdiklerini ve ikincisinin gelecek yıl eylül ayında yapılacağını duyurdu. Bakanlık olarak temel amaçlarının ticareti geliştirmek olduğunu, dünya dijitalleştikçe üretim ve ticaret kalıplarının hızla değiştiğini ve mevzuatların da buna ayak uydurması gerektiğini sözlerine ekledi.