Ticaret Bakanı Bolat: Hal Yasası taslağı Meclis'e sunuldu

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, sebze ve meyve ticaretine yönelik Hal Kanunu'nda kapsamlı bir değişiklik içeren kanun taslağının TBMM'deki grubuna sunulduğunu bildirdi.

Yeni Hal Yasası Taslağı Detayları

Taslak, üretici birliklerinin ve kooperatiflerinin kurulmasını, hallerde ve pazarlarda daha fazla yer almalarını ve kendi hallerini kurmaları için maddi destek sağlanmasını öngörüyor. Ayrıca vergi ve rüsum gibi muafiyetlerden yararlanmaları da hedefleniyor.

Bakan Bolat'tan Küresel Ekonomiye Değerlendirme

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda bakanlığının 2027 yılı bütçesini sunan Bakan Bolat, küresel ekonominin pandemi sonrası üretim ve tedarik sorunlarının ardından Rusya-Ukrayna savaşıyla enerji ve emtia piyasalarındaki dalgalanmalarla karşı karşıya kaldığını belirtti. Jeopolitik belirsizliklerin arttığını, ticaret gerilimleri ve yaygınlaşan korumacılığın dünya ticaretini baskıladığını söyledi. İran-ABD/İsrail savaşının da bu zorlukları artırdığını vurguladı. Batı'daki ekonomik durgunluğun ve ticaretteki yavaşlamanın ihracat pazarlarını olumsuz etkilediğini dile getirdi.

Türkiye'nin İhracat Performansı

Bakan Bolat, "Ticaretin Yüzyılı" vizyonuyla çalıştıklarını belirterek, yerli üreticiyi korumak, ihracatı artırmak, gümrüklerin etkinliğini sağlamak, iç ticareti istikrara kavuşturmak, esnafı ve KOBİ'leri güçlendirmek ve tüketiciyi korumak için gayret gösterdiklerini ifade etti. 2002'de 36 milyar dolar olan mal ihracatının 2025'te 273,2 milyar dolara yükseldiğini, hizmet ihracatının ise 14 milyar dolardan 124,9 milyar dolara çıktığını kaydetti. Toplam mal ve hizmet ihracatının son 24 yılda 7,9 kat arttığını söyledi. Ekim ayı itibarıyla aylık ihracatın yüzde 8,1 artışla 25,9 milyar dolara ulaştığını, son 12 aylık mal ihracatının ise 285,6 milyar dolara yükselerek rekor kırdığını belirtti.

AB ile İlişkiler ve Afrika Ticareti

Avrupa Birliği ile ticari ve ekonomik ilişkilerde somut kazanımlar elde edildiğini aktaran Bakan Bolat, çelik kotalarında Türkiye'nin payını koruduğunu, makine emniyeti mevzuatına uyum sağlandığını ve e-ticaret gönderilerine uygulanan gümrük vergisinden muafiyet sağlandığını açıkladı. Afrika kıtasıyla yıllık dış ticaretin 2002'de 8,8 milyar dolardan 41 milyar dolara ulaştığını, ihracatın 10 kat, ithalatın 6 kat arttığını söyledi.

İsrail ile Ticaret ve Filistin'e Destek

İsrail ile ticareti 2 Mayıs 2024 tarihi itibarıyla tamamen durdurduklarını hatırlatan Bakan Bolat, Filistin hükümetinin talepleri üzerine özel bir mekanizma ile kontrollü ürün gönderildiğini belirtti. Türk bayraklı gemilerin İsrail limanlarına, İsrail bayraklı gemilerin ise Türkiye'ye girişinin yasaklandığını ve kural ihlallerinde hukuki süreçlerin başlatılacağını ekledi.

Denetimler ve Cezalar

Tarım ürünlerinde lisanslı depo işletmelerinin faaliyet gösterdiğini ve kapasitelerinin arttığını belirten Bakan Bolat, gıda, otomotiv, market, emlak ve kuyum sektörlerinde fahiş fiyat artışı ve stokçuluğu önlemek amacıyla 401 bin 500 işletme ve 48 milyondan fazla ürünün denetlendiğini söyledi. İç ticarette 878 milyon lira, tüketiciyi koruma alanında ise 2,1 milyar lira olmak üzere toplam 3 milyar lira idari para cezası uygulandığını bildirdi.

Gümrükler ve Uyuşturucuyla Mücadele

Türkiye'de şirket kuruluşlarının devam ettiğini ve gümrüklerde yenileme çalışmalarının sürdüğünü anlatan Bakan Bolat, Gürbulak, Yayladağı, Cilvegözü ve Kapıkule gümrük kapılarında yenileme ve ek tedbirler alındığını kaydetti. Gümrük muhafaza ve kaçakçılıkla mücadele birimlerinin gayretleriyle 2025 yılında 45 milyarı uyuşturucu olmak üzere toplam 98,7 milyar liralık kaçak eşya ve uyuşturucu yakalandığını, 2026'nın ilk 10 ayında ise 54,5 ton uyuşturucu ele geçirildiğini ifade etti. Bakanlığın 2027 yılı toplam bütçe teklifinin 104 milyar 287 milyon 271 bin lira olduğunu ve bunun 65 milyar lirasının ihracatı desteklemekte kullanılacağını sözlerine ekledi.