TÜBİTAK'ta 54 kübit kapasiteli sistem kurulacak

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye’nin en büyük kuantum bilgisayarının TÜBİTAK bünyesinde kurulacağını açıkladı. Sistemin 2027’de devreye alınacağını belirten Kacır, “2027 yılında devreye alacağımız 54 kübit kapasiteli IQM Radiance R3 kuantum sistemi ile kuantum bilişim teknolojilerinde dünyada önde gelen 15 ülke arasında yer almaya yönelik büyük bir adım atıyoruz” dedi.

Donanım ve veriler Türkiye’nin kontrolünde olacak

Kacır, NSosyal paylaşımında projenin Millî Teknoloji Hamlesi vizyonu kapsamında yürütüldüğünü bildirdi. Kurum içi altyapıyla donanım, veri ve projelerde ortaya çıkan fikrî mülkiyet haklarının yüzde 100 kontrol altında tutulacağını belirten Kacır, yapay zekâ, siber güvenlik, ileri malzeme teknolojileri ve karmaşık optimizasyon alanlarında yerli kuantum algoritmaları ile yazılımlar geliştirileceğini kaydetti. Sistemin üniversitelere, araştırma merkezlerine ve sanayiye hesaplama gücü sunarak nitelikli insan kaynağını ve teknolojik bağımsızlığı desteklemesi hedefleniyor.

Araştırmacılar TRUBA üzerinden başvurabilecek

Bakanlığın açıklamasına göre bilgisayar, bilimsel araştırmalardan sanayiye kadar kullanılacak; yeni ilaç ve malzemelerin keşfini hızlandırmaya, enerji, ulaşım ve lojistikte verimli çözümler geliştirmeye katkı sunacak. Yapay zekâ ve siber güvenlik çalışmaları da sistemden yararlanacak. Üniversiteler, araştırmacılar, kamu kurumları, sanayi kuruluşları ve teknoloji girişimlerine açık olması planlanan bilgisayara araştırmacılar, bulundukları şehirden ulusal hesaplama altyapısı TRUBA üzerinden proje başvurusu yaparak erişebilecek. Projeyle kuantum teknolojilerindeki yetişmiş insan gücünün artırılması, kritik araştırmalarda dışa bağımlılığın azaltılması ve bilimsel çalışmalar ile verilerin Türkiye’de tutulması amaçlanıyor.