Ayasofya’da Fatih’in iradesine uyulmadı

Sedat Bornovalı, Ayasofya’yı cami yapan Fatih Sultan Mehmet’in mozaikleri kapatmadığını hatırlattı.

banner311
Ayasofya’da Fatih’in iradesine uyulmadı

Ayasofya’yı cami yapan Fatih Sultan Mehmet’in mozaikleri kapatmadığını hatırlatan Sedat Bornovalı, “Bu konuda Fatih’in kararlarına neden uyulmadı bilmiyorum” dedi.

Ayasofya, 24 Temmuz'da Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın da katıldığı bir törenle 86 yıl sonra ibadete açıldı. İstanbul Rehberler Odası Yönetim Kurulu Başkanı ve sanat tarihçisi Yrd. Doç. Dr. Sedat Bornovalı, aradan geçen 3 ay içerisinde Ayasofya'da yaşanan dönüşümü SÖZCÜ HaftaSonu'na anlattı. Bornovalı, açılış sürecinde aceleci davranıldığını, usul ve esasların zor algılanır şekilde yürütüldüğünü savundu. Giriş çıkışlarda oluşan yoğunluğun yıpranma riskini artırmış olabileceğini ancak idarenin uygulamalarında kültür varlığına zarar verici olumsuzluk tespit etmediğine vurgu yapan Bornovalı, Ayasofya'da yapılan değişikliklerin detaylarını da tek tek yorumladı.

HALILAR: Ayasofya'nın zemin katında makine halıları tercih edildi. Aceleyle yürütülen çalışmada makine halılarının kullanılması kaçınılmazdı. Ancak bundan sonra, arşivlerdeki Osmanlı belgelerinden de netlikle bildiğimiz üzere Uşak'ta dokunmuş ve renkleri mevcut halılardan farklı el halılarının kullanılması daha tutarlı olacaktır.

RESTORASYON: Ayasofya'da mozaiklerin önemli örneklerinin bulunduğu üst kat, camiye dönüştürülmen önce devam eden restorasyon çalışmaları nedeniyle ziyarete kapalı. Yakın zamanda halka açılmasını bekliyoruz.

MOZAİKLER: Zemin katta, ibadet mekanının dışarısında kalan ve kapı üstünde yer alan iki kompozisyon, açılır kapanır sistem kurulmadığı için birkaç hafta kapalı kaldı. Mihrabın yukarısındaki Meryem Ana mozaiği ise namaz saatlerinde görüşe kapatılıyor. Fatih Sultan Mehmet tarafından Ayasofya'nın cami yapılmasından itibaren, Osmanlı İmparatorluğu'nun yükseliş dönemine kadar örtülmemiş. Belgeler 1710 yılına kadar açık olduğunu kanıtlıyor. Yeni uygulamayla namaz saatleri dışında bazı saatlerde görüşe açık kalıyor. Vakıf kurucusu olan Fatih Sultan Mehmet'in iradesine uymak amacıyla Ayasofya yeniden cami haline gelirken, bu mozaik konusunda neden Fatih'in kararlarına uymak yeğlenmedi bilemiyorum.

Namaz saatlerinde üstleri kapatılıyor

Ayasofya'nın mozaiklerin üstünde perdeler bulunuyor. Kapının üzerindeki İsa mozaiklerinin örtülmesinde de 3 parçalı, figürü belli ölçüde kapatan perde sistemi kullanılıyor. Namaz saatlerinde kapalı kalırken, diğer zamanlar kısıtlı olarak sergileniyor.

Halılar ve ayakkabılık yeniden tasarlanmalı

Bornovalı, Ayasofya'daki dönüşümle ilgili şu önerileri getirdi:

– Ziyaret ve ibadet amaçlarının çok netlikle ayrıştırılması gerektiğini düşünüyorum. Düzen içinde gelen ziyaretçilerin yan sokaktaki bir kapıdan yine düzen içinde kolaylıkla giriş yapmasının olumlu izlenim doğuracağı açıktır.

– Üst katlar da yine Osmanlı devrindeki gelenek sürdürülerek rehber eşliğinde, ücret ödenerek gezilen ziyaret mekanları
olarak ayrı bir sirkülasyon programına tabi olmalıdır.

– Namaz amaçlı gelen ziyaretçilerin ihtiyaçlarının yönetiminin daha profesyonelleşmesinde yarar olacaktır. Müzeyken ziyaretçilerin sirkülasyonu açısından son derece sağlıklı yürütülen hizmetlerin aynı düzeye dönmesi, uluslararası platformlarda da ülkemizin itibarını artıracaktır.

– İç düzenleme açısından da aceleye getirilen birçok adımın kapsamlı biçimde yeniden değerlendirilmesi yüz akı oluşturacak düzeye ulaştırılması esas olmalı. Halılardan tutunuz, Ayasofya gibi bir esere hiç yakışmadığını düşündüğüm, ayakkabılıkların özgün ve estetik bir tasarımla yenilenmesi de dahil.

Gli'nin yerini Ankara kedisi Kılıç aldı

2004'te Ayasofya'da doğan Gli, namı dünyaya yayılmış bir fenomendi… Eylül ayından bu yana sağlığı kötüleştiği için kalabalıktan uzak bir odada yaşıyor. Ayasofya'nın yeni sembolü Kılıç…

Güncelleme Tarihi: 25 Ekim 2020, 09:43

Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Üye değilseniz hemen üye olun veya giriş yapın.