Arıtürk: Fon krizinde siyasi sorumluluk da incelenmeli

Ekopolitik Kültür, Eğitim ve Araştırma Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Ramazan Arıtürk, Prof. Dr. Hayrettin Karaman’ın 8 Kasım 2026’da yayımlanan “Fon Komplosu” yazısına açık mektupla yanıt verdi. “İlim, Muktedir Olanı Savunma Makamı Değildir!” başlıklı mektubunda Arıtürk, “fon krizi”ne ilişkin siyasi, idari ve hukuki sorumlulukların değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Arıtürk, “Bir âlimin asli sorumluluğu, hakikatin ve adaletin itibarını korumaktır” dedi.

Ceza sorumluluğu ile siyasi sorumluluk ayrımı

Karaman’ın suç ve cezanın şahsiliği ilkesinden hareketle Cumhurbaşkanı’nın sorumluluğunu gündeme getirenleri siyasi yıpratma girişiminde bulunmakla değerlendirmesini eleştiren Arıtürk, ceza sorumluluğu ile siyasi ve idari hesap verme yükümlülüğünün farklı olduğunu kaydetti. Arıtürk, “Suç ve cezanın şahsiliği, ceza sorumluluğunun bireyselliğini güvence altına alır. Siyasi ve idari sorumluluk ise kamu gücünün kullanımından doğan hesap verme yükümlülüğüne dayanır. Suçun şahsiliği ilkesi, siyasi ve ahlaki sorumluluğun şahsiliğini ortadan kaldırmaz” ifadelerini kullandı. Cumhurbaşkanı, bakanlar ve üst düzey kamu yöneticilerinin cezai sorumluluğunun somut fiiller ve hukuki şartlara göre belirlenmesi gerektiğini belirten Arıtürk; kamu kurumlarının yönetimi, denetim mekanizmaları, liyakat ve ehliyet ölçütleri ile üst düzey atamaların da siyasi ve idari hesap verebilirlik kapsamında olduğunu söyledi. Kamu gücünü kullananların kararlarının denetlenmesini demokratik hukuk devletinin gereklerinden biri olarak niteledi.

Komplo iddiası için somut delil vurgusu

Arıtürk, Karaman’ın Adalet Bakanı Akın Gürlek’in açıklamasını temel alarak “fon krizi”ni Cumhurbaşkanı Erdoğan ve iktidara yönelik bir komplo olarak değerlendirmesine de karşı çıktı. Arıtürk, “Komplo iddiası, hukuki delilin yerine geçmez. Siyasi açıklama, mahkeme hükmü değildir” dedi. Krizin arkasında örgütlü bir girişim olup olmadığının araştırılabileceğini, ancak bunun kamu kurumlarının işleyişi ve denetim süreçlerine ilişkin sorumlulukları ortadan kaldırmayacağını belirtti. Mektubunda kamu görevlilerinin nasıl belirlendiği, atamalarda hangi ölçütlerin kullanıldığı ve denetim mekanizmalarının neden işlemediği sorularını yönelten Arıtürk, “İlgili görevliler kimler tarafından tavsiye edilmiştir, hangi ehliyet ve liyakat ölçütlerine göre atanmıştır, kim atamıştır? Kurumsal bağımsızlığın ve denetim etkinliğinin korunması için hangi tedbirler öngörülmüştür? Usulsüzlüklerin zamanında tespit edilmesini engelleyen idari veya yapısal sebepler nelerdir?” ifadelerini kullandı. Arıtürk, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile MSAI adlı kurumun manipülatif işlemler ve koordineli borsa işlemleri hakkındaki uyarılarına da değinerek, ilgili kurumların harekete geçmesinin neden aylar sürdüğünün açıklanmasını istedi. İncelemelerin amacının herhangi bir kişiyi peşinen sorumlu tutmak değil, olayın gelişiminde etkili olan süreçleri ve varsa kurumsal aksaklıkları belirlemek olması gerektiğini söyledi. Arıtürk, vatandaşların, medyanın, sivil toplum kuruluşlarının ve muhalefetin yürütmeyi denetlemesinin demokratik hukuk düzeninin parçası olduğunu kaydetti. Eleştiri ve savunmaların somut delillere, hakkaniyete ve hukuki sorumluluk ilkelerine dayanması gerektiğini belirterek, ilim insanlarının siyasi konumlarından bağımsız biçimde herkesi aynı adalet ölçüsüyle değerlendirmesi gerektiğini vurguladı. Şeffaflık ve hesap verebilirliğin siyasi iktidarın meşruiyetini ve toplumsal güveni güçlendireceğini ifade etti.