Kurtulmuş'tan Orta Doğu'da Vahim Tablo Vurgusu: 'İnsani Trajedilere Kayıtsız Kalamayız

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Hırvatistan'da düzenlenen Üç Deniz Girişimi Parlamenter Zirvesi'nde yaptığı konuşmada, Orta Doğu'da yaşanan insani trajedilere karşı kayıtsız kalmanın mümkün olmadığını belirtti. İsrail'in İran ve Lübnan'a yönelik saldırıları ile Filistin halkına karşı işlenen suçların, bölgeyi istikrarsızlığa sürüklemekle kalmayıp Avrupa'nın güvenliğini, ekonomisini ve ahlaki duruşunu da olumsuz etkilediğini vurguladı.

BAĞLANTISALLIK VE BÖLGESEL İŞ BİRLİĞİ VURGUSU

Türkiye'nin 'stratejik ortak' olarak ilk kez katıldığı zirvede konuşan Kurtulmuş, Türkiye için bağlantısallığın temel önceliklerden biri olduğunu ve ulaştırma, enerji, iletişim koridorlarının geliştirilmesine azami önem verdiklerini dile getirdi. Üç Deniz Girişimi'ni, yalnızca bağlantısallığı güçlendiren bir platform olarak değil, aynı zamanda bölgesel sahiplik ilkesine dayanan kapsayıcı bir stratejik iş birliği zemini olarak gördüklerini ifade etti. Karadeniz'de en uzun kıyı şeridine sahip ülke olarak Türkiye'nin, girişimin ilişkilerini derinleştirmeye ve iş birliğini çok boyutlu geliştirmeye kararlı olduğunu söyledi. Türkiye'nin jeostratejik konumu ve gelişmiş altyapısı sayesinde Asya ile Avrupa'yı birbirine bağlayan Orta Koridor ve Körfez'den Avrupa'ya uzanan Kalkınma Yolu gibi projelerle bölgesel ve küresel bağlantısallığın güçlendirilmesindeki stratejik rolünün altını çizdi. Akıllı ulaşım, yeşil lojistik ve dijital altyapı alanlarındaki ulusal stratejilerinin de Üç Deniz Girişimi'ne katkı sağlayacağını belirtti ve TBMM olarak parlamentolar arası diyaloğa katkıda bulunmaya hazır olduklarını ekledi.

ULUSLARARASI DÜZEN VE KÜRESEL KRİZLER

Kurtulmuş, İran'a karşı yürütülen savaş ile Ukrayna ve Orta Doğu'daki çatışmaların, küresel bağlantısallığın jeopolitik gerilimler karşısındaki kırılganlığını ortaya koyduğunu söyledi. Sudan'daki insani felaket, Ukrayna'daki savaş, Gazze'deki soykırım ve İsrail ile ABD'nin İran'a karşı savaşı gibi gelişmelerin, yalnızca küresel bir krize değil, 1945 sonrası kurulan uluslararası düzenin sarsıcı bir şekilde çözülmesine işaret ettiğini belirtti. Hukuksuzluğun olağanlaştığı, gücün hukukun yerini aldığı ve uluslararası mekanizmaların etkisiz kaldığı sistemik bir krizi yansıtan bu tablonun, 'kurallara dayalı uluslararası düzen'in meşruiyet ve işlev bakımından ciddi bir aşınmaya uğradığını gösterdiğini ifade etti. Kuralların kağıt üzerinde kaldığını, güçlüler karşısında uygulanamadığını ve normatif kavramların içinin boşaldığını belirten Kurtulmuş, uluslararası sistemin köklü bir dönüşüm sürecinden geçtiğini ve çok merkezli bir dünya düzeninin şekillendiğini vurguladı. Bu bağlamda, değerlerin ve ilkelerin korunması için ülkeler arasında daha etkin ve sonuç odaklı bir iş birliğinin zaruri olduğunu söyledi.

GÜNEY KAFKASYA VE ORTA DOĞU'DA BARIŞ ÇAĞRISI

Karadeniz'de güvenliğin kıyıdaş ülkeler, Avrupa ve ötesi için hayati önem taşıdığını belirten Kurtulmuş, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı sürdürdüğü savaşın bölge için başlıca tehdit unsuru olduğunu dile getirdi. Türkiye'nin, savaşın başından beri Ukrayna'nın egemenliği, bağımsızlığı ve toprak bütünlüğüne olan desteğini sürdürdüğünü ve adil bir barışın müzakereler yoluyla tesis edilmesi için diplomatik çabalara öncülük ettiğini kaydetti. Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü yeniden tesis etmesinin ardından Azerbaycan-Ermenistan görüşmelerinde kaydedilen ilerlemeyi memnuniyetle karşıladıklarını belirten Kurtulmuş, Güney Kafkasya'da sağlanacak kalıcı barışın bölgesel bağlantısallığı önemli ölçüde güçlendireceğini ifade etti. ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü ve sivil halka, altyapıya ciddi zararlar veren savaşın sona erdirilmesi çağrısında bulunan Kurtulmuş, Orta Doğu'da yaşanan insani trajedi karşısında kayıtsız kalınamayacağını yineledi. İsrail'in İran ve Lübnan'a yönelik saldırıları ile Filistin halkına karşı işlediği suçlara karşı sesin daha güçlü yükseltilmesi ve iki devletli çözüm temelinde bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasının desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Bağlantısallığın bilgi, kültür ve değerlerin paylaşımını da kapsadığını belirten Kurtulmuş, ülkeleri, halkları ve kıtaları birbirine bağlayan güven, değer, refah ve dayanıklılık koridorları inşa etme kararlılığını yineledi. TBMM'nin Üç Deniz Girişimi parlamentolarıyla yakın iş birliği içinde çalışmaya, iş birliğini güçlendirmeye ve girişimi kamuoyuna daha etkin tanıtmak için hazır olduğunu sözlerine ekledi.