Pandemi dersi unutuldu: Üniversiteler yeni krizlere hala hazırlıksız

İstanbul Aydın Üniversitesi STEM Eğitimi Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Devrim Akgündüz, pandemi sürecinin yükseköğretim için önemli bir dönüm noktası olduğunu ancak üniversitelerin hala olağanüstü durumlara tam olarak hazır olmadığını belirtti. Akgündüz, öğrencilerin derslere farklı erişim yöntemleriyle ulaşabilmesi, sınav sistemlerinin yapay zeka destekli ölçme araçlarıyla güçlendirilmesi ve yapay zeka tabanlı kampüs modellerine geçişin artık bir zorunluluk haline geldiğini vurguladı.

PANDEMİ SÜRECİ VE DİJİTALLEŞME MİSALİ

Pandeminin yükseköğretimi tarihindeki en büyük stres testine tabi tuttuğunu ifade eden Prof. Dr. Akgündüz, çevrim içi ders sürecinin pedagojik temeli olmayan acil bir model olarak kaldığını söyledi. Dijitalleşmenin sadece dosya yüklemek ve sınav yapmakla sınırlı kalmaması gerektiğini, ölçme-değerlendirme süreçlerinin tartışmalı hale geldiğini, öğrenci katılımının düştüğünü ve uygulamalı derslerin kağıt üzerinde yapıldığını dile getirdi. Prof. Dr. Akgündüz, yapay zekanın eğitim alanında otomatik geri bildirim, öğrenme analitiği ve kişiselleştirilmiş öğrenme gibi konularda büyük bir dönüşüm başlattığını, ancak yükseköğretimin bu dönüşümü stratejik bir modele dönüştüremediğini, yüz yüze eğitimin dijital bir kopyasının oluşturulduğunu ekledi. Çevrim içi eğitimin kendine özgü dinamiği, pedagojisi ve tasarımı olduğunu belirtti.

TECÜRBELER VAR AMA SİSTEM YOK

Pandemi sonrası üniversitelerin tekrar yüz yüze eğitime dönmesiyle dijitalleşme konusunun geri plana atıldığını belirten Prof. Dr. Akgündüz, birçok üniversitede hibrit altyapının yetersiz olduğunu veya hiç bulunmadığını, derslerin hala mekan ve zamana bağlı yürütüldüğünü ve yapay zeka destekli öğrenme sistemlerinin kurumsallaşmadığını ifade etti. En büyük sorunun kazanılan tecrübelerin kalıcı bir sisteme dönüştürülememesi olduğunu vurgulayan Akgündüz, "Biz krizi yaşadık ama o krize uygun sistemi kurmadık. Yapay zekayı eğitim sisteminin merkezine değil kenarına koyduk. Bugün bile 7 gün 24 saat erişilebilir, esnek, harmanlanmış ve yapay zekâ destekli öğrenme modelini hayata geçiremediysek yeni bir olağanüstü durumda yine hazırlıksız yakalanacağız" dedi. Yükseköğretimin geleneksel modeli sürdürmek ya da esnek, hibrit, yapay zeka temelli ve krizlere dirençli yeni bir sistem inşa etmek arasında bir seçim yapması gerektiğini belirten Akgündüz, bunun sadece teknolojik değil, aynı zamanda eğitim politikası ve öğrenme felsefesi meselesi olduğunu sözlerine ekledi. Yeni bir pandemi, deprem, küresel kriz veya teknolojik kırılma ihtimalinin göz ardı edilmemesi gerektiğini ve olası bir senaryoda üniversitelerin sistemlerini otomatik devreye sokup sokamayacağının kritik bir soru olduğunu, ancak çoğu üniversite için bu soruya verilecek cevabın "hayır" olduğunu belirtti.