Çevre

Sıfır Atık Hareketi: 8 yılda 74,5 milyon ton atık geri kazanıldı, ekonomiye dev katkı

Sıfır Atık Hareketi, Emine Erdoğan'ın himayesinde 2017'de başladı ve 8 yılda 74,5 milyon ton atık geri kazanılarak ekonomiye 256 milyar TL katkı sağlandı. Proje, küresel bir çevre hareketine dönüştü ve BM tarafından 30 Mart "Uluslararası Sıfır Atık Günü"
HABER MERKEZİ
HABER MERKEZİ
3 dk Sesli Dinle 0
Sıfır Atık Hareketi: 8 yılda 74,5 milyon ton atık geri kazanıldı, ekonomiye dev katkı

Sıfır Atık Hareketi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan'ın himayesinde 27 Eylül 2017 tarihinde başlatıldı.

8. YIL VE KÜRESEL ETKİ

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda ilerleyen ve küresel bir çevre hareketine dönüşen proje, "8. Yılında 8 Milyar İnsan İçin" sloganıyla yoluna devam ediyor. Bu kapsamda sosyal medyada "#SıfırAtıkla8Yıl" etiketiyle farkındalık çalışmaları yürütülüyor. Türkiye, Sıfır Atık Hareketi ile geçen 8 yılda çevreden enerjiye, sera gazı emisyonlarından depolama alanlarına kadar pek çok alanda önemli tasarruflar sağlayarak hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı.

GERİ KAZANIM ORANLARI VE EKONOMİK KATKI

Proje kapsamında bugüne dek 205 bin binada Sıfır Atık Yönetim Sistemi kuruldu. 2017'de yüzde 13 olan geri kazanım oranı, 2024 itibarıyla yüzde 36,08'e yükseldi. Türkiye, 2035 yılına kadar geri kazanım oranını yüzde 60'a çıkarmayı hedefliyor. Bugüne kadar toplam 74,5 milyon ton atık geri kazandırıldı; bu rakam 32,5 milyon ton kağıt-karton, 9,1 milyon ton plastik, 3,1 milyon ton cam, 6,4 milyon ton metal, 23,4 milyon ton organik ve diğer geri dönüştürülebilir atıktan oluşuyor. Geri dönüşüm yoluyla ekonomiye 256 milyar TL katkı sağlandı. Bu tutar, 10 milyon hanenin yıllık elektrik faturası kadar tasarrufa, 10 şehir hastanesi veya 500'den fazla okul inşa edilebilecek kaynağa ve yüz binlerce kişiye istihdam sağlayacak iş gücüne denk geliyor.

SU, PETROL VE ENERJİ TASARRUFU

Sıfır Atık Projesi sayesinde 1,71 trilyon litre su tasarrufu yapıldı, bu da İstanbul'un 7 yıllık su tüketimine eşdeğer. 54,6 milyar litre petrol tasarrufuyla Türkiye'deki tüm araçların yıllık yakıt tüketimi kadar kazanım elde edildi. Geri dönüşüm sayesinde 227,3 milyar kilowatt saat enerji tasarrufu sağlandı, bu da 40 milyon hanenin bir yıllık elektrik ihtiyacını karşılıyor. Proje, 552,7 milyon ağacın kesilmesini önleyerek yaklaşık 10 bin kilometrekarelik bir alana denk gelen kazanım sağladı. Ayrıca, 150 milyon ton karbondioksit emisyonu önlenerek yaklaşık 30 milyon aracın yıllık karbon emisyonuna eş değer bir kazanım elde edildi. 284 milyon metreküp atık depolama alanı tasarrufuyla ise yaklaşık 40 bin futbol sahası büyüklüğünde bir alan kazanıldı.

SIFIR ATIK MAVİ VE DEPOZİTO YÖNETİM SİSTEMİ

Emine Erdoğan'ın himayelerinde 10 Haziran 2019'da başlatılan Sıfır Atık Mavi Hareketi kapsamında, 28 kıyı ilinde deniz çöpleri toplandı ve ulusal düzeyde eğitim faaliyetleri yaygınlaştırıldı. Bugüne kadar yaklaşık 585 bin ton deniz çöpü bertaraf edildi. Sıfır Atık Projesi, Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından uygulanan Depozito Yönetim Sistemi ile güçleniyor. Pilot uygulamaların ardından proje 7 bölgeye yayıldı ve günde ortalama 50 bin ambalaj toplanıyor. Gelecek yıl projenin 81 ile yayılması hedefleniyor. Bu yaygınlaşmayla yıllık 120 milyon avro geri kazanım geliri ve 250 milyon avro ikincil ham madde kullanım kazancı bekleniyor.

BM'DE KÜRESEL TANINMA VE ÖDÜLLER

Türkiye'nin öncülük ettiği Sıfır Atık Hareketi, Birleşmiş Milletler nezdinde küresel bir çevre hareketi haline geldi. 14 Aralık 2022'de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda 30 Mart "Uluslararası Sıfır Atık Günü" olarak ilan edildi. Emine Erdoğan, BM 77. Genel Kurulu'nda "Sıfır Atık" konulu özel oturumda konuşma yapan ilk Türk lider eşi oldu. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in duyurduğu "BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu"nun başkanlığını Emine Erdoğan yürütüyor. Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'na 114 ülkeden 15 binin üzerinde imza atıldı. Sıfır Atık Projesi, 2018'den bu yana BM Gıda ve Tarım Örgütü, UNDP, UN-Habitat, Akdeniz Parlamenterler Asamblesi ve Dünya Bankası gibi kuruluşlardan çeşitli ödüller aldı.

Bu Yazıyı Paylaş