Türk Devletleri Teşkilatı: Uzaydan enerjiye, yapay zekadan turizme pek çok alanda ortak adımlar atılacak

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Konseyi'nin Azerbaycan'ın Gebele kentinde gerçekleştirdiği zirvede alınan kararlar, uygulamaya odaklandı.

ORTAK UZAY PROJELERİ VE YAPAY ZEKA İŞBİRLİĞİ

Zirvede, üye devletler arasında ticaretten ulaştırmaya, uzaydan enerjiye kadar ekonomi odaklı birçok alanda somut adımlar atılması kararlaştırıldı. Uzay alanında önemli bir gelişme olarak, TDT bayrağı altında "12U TDT-SAT Küp Uydusu"nun 2026'da fırlatılması için üretim sürecinin hızlandırılmasına karar verildi. Ayrıca, Dünya Uzay Haftası ve Uluslararası Astronotik Kongresi gibi platformlarda işbirliğini teşvik etmek amacıyla Türk Dünyası Uzay Günleri düzenlenmesi planlanıyor. Yapay zeka alanında da eşgüdümlü inovasyon ve kapasite geliştirme çabalarıyla üretkenlik, sürdürülebilirlik ve bölgesel rekabetin artırılması hedefleniyor. Bu kapsamda, yapay zeka, yeşil ve dijital teknolojiler ile akıllı üretim sistemlerinin üye devletlerin endüstriyel stratejilerine entegrasyonu teşvik edilecek.

ULAŞTIRMA, TURİZM VE KÜLTÜREL MİRAS

Ticareti, gümrük ve ulaştırma işbirliğini kolaylaştırmak, geçiş serbestisini sağlamak ve sınır kurumları arasındaki işbirliğini güçlendirmek amacıyla çalışmalar yoğunlaştırılacak. Bölgesel bağlantısallık ve ulaşım altyapısını geliştirmeye yönelik üye devletler arasında verimlilik, dayanıklılık ve küresel rekabet gücünü artırmak için uygun ulaşım düzenlemeleri ve modernize edilmiş lojistik sistemlere öncelik verilecek. Turizm faaliyetlerinin geliştirilmesi, kültürel turizm programlarının yaygınlaştırılması ve ortak farkındalık artırma girişimlerinin uygulanması teşvik edilecek. Üye devletler, uluslararası pazarlarda ortak tanıtım faaliyetleri yürütecek, ziyaretçi akışını genişletip sürdürülebilir ortaklıklar kuran ortak kampanyalar, sergiler ve kültürel programlar geliştirecek. Kültürel miras alanlarına erişimi artırmak, karşılıklı anlayışı teşvik etmek ve Türk halklarının ortak kimliğini güçlendirmek amacıyla Ortak Müze Kartı hazırlıkları da tamamlanacak.

ENERJİ GÜVENLİĞİ VE ÇEVRE YÖNETİMİ

Yeşil ekonomi, yenilenebilir enerji kaynakları ve bunların bölge genelinde ve ötesinde verimli ve güvenli bir şekilde taşınması konusunda araştırmalar genişletilecek. Yeşil teknolojiler, iklime dirençli altyapı ve sorumlu kaynak yönetimi kanalıyla "Türk Yeşil Vizyonu" ile uyumlu olarak sürdürülebilir kalkınma ve çevre yönetimi benimsenecek. Yenilik odaklı tarım teşvik edilecek, ürünlerin ticareti ve yatırımı kolaylaştırılacak ve tarımsal işbirliği derinleştirilecek. "Türk Yeşil Vizyonu" kapsamında yenilenebilir enerji ve temiz teknolojiler yaygınlaştırılacak, iklime dirençli altyapı inşa edilecek, enerji verimliliği artırılacak, sıfır atık yaklaşımı ilerletilecek, doğal kaynaklar ve biyolojik çeşitliliği korumak ve sürdürmek için bölgesel işbirliği güçlendirilecek. Macaristan merkezli TDT Kuraklık Önleme Enstitüsünün kapsamında seçilen projelerin uygulanması sağlanacak. Enerji güvenliği ve enerji dönüşümü hedefleri için kritik minerallerde potansiyel işbirliği fırsatları araştırılacak. TDT'nin yeni kurulan "Sivil Koruma Mekanizması" çerçevesinde, doğal afetlere de ortaklaşa müdahale edilecek.