Yapay zekanın adalet riskleri: İnsan vicdanının kritik rolü

Prof. Dr. Mehmet Rıfat Tınç, İstanbul’da yapay zekanın yargı sistemini nasıl etkileyebileceğini anlattı ve 'Adaletin terazisini makineler değil, insanlar tutmalı' dedi. Yapay zeka, sözleşme hazırlamaktan dava dilekçesi yazımına ve içtihat analizlerine kadar birçok alanda verimlilik sağlıyor; ancak uzmanlar bu teknolojinin ciddi riskler taşıdığını belirtiyor. Tınç, yapay zekanın hukukta yardımcı olabileceğini, ancak adaletin insan eliyle korunması gerektiğini vurguladı.

GEREKÇE YOKSA ADALET YARA ALIR

Algoritmalar bir karara vardığında, bu kararın gerekçesini çoğu zaman göremiyoruz ve hukukta gerekçe esastır. Bu durum adaleti ve adalet duygusunu zedeliyor. Çözüm olarak, şeffaf algoritmalar kullanılmalı ve yargı mensupları ile bilişimcilerden oluşan bir denetleme kurulu, algoritmaların işleyişini sürekli incelemeli; örneğin, Türkiye'de böyle bir organ henüz yokken, New York Eyaleti'nde benzer bir komite kurulmuş durumda.

ALGORITMA ÖNYARGILARI BÜYÜterek YENİDEN ÜRETİYOR

Eğer yapay zekanın eğitim setlerinde önyargılar varsa, bunlar büyüyerek eşitlik ilkesini bozabilir. Çözüm için, bağımsız etik kurullar oluşturulmalı ve bu kurullarda toplumun farklı kesimlerinden temsilciler yer almalı. Bu şekilde, yapay zekanın kararlarında önyargılar azaltılabilir ve adalet daha dengeli sağlanır. Prof. Dr. Mehmet Rıfat Tınç, on temel sorunu ele alarak, yapay zekanın hukuk alanındaki potansiyel tehlikelerini ve önlemlerini detaylı biçimde açıkladı.