Merkez Bankası'nın 2027 enflasyon hedefi şüpheli

Merkez Bankası, 2027 yılı için enflasyon hedefini yüzde 21 olarak belirledi. Ekonomi Koordinatörü Erdal Sağlam, bu hedefe ulaşmanın teknik olarak mümkün olduğunu ancak siyasi etkiler göz önüne alındığında, geçmiş yıllarda olduğu gibi 2027 hedefinin de tutturulmasının zor göründüğünü belirtti. Merkez Bankası, geçen hafta açıkladığı Enflasyon Raporu'nda 2026 yılı enflasyon hedefini yüzde 28'den 29,5'e yükseltti. Buna karşılık piyasaların beklentisi, yılsonunda enflasyonun yüzde 30-31 civarında gerçekleşeceği yönünde.

Yılın ilk dört ayında yüksek enflasyon

Bu yılın ilk dört ayındaki yüksek enflasyon rakamları, ekonomi yönetimini 2027'nin ilk aylarında yıllık enflasyonda önemli düşüşler yaşanması konusunda umutlandırıyor. Nisan sonu itibarıyla yıllık enflasyonun yüzde 25'in, hatta daha altına inme olasılığından bahsediliyor. Yılın ilk 4 ayında sırasıyla yüzde 4,8, 2,96, 1,94 ve 4,18'lik enflasyon oranları kaydedildi. Bu durumun temel nedenleri, yıl başında kamu mallarına yapılan yüksek zamlar ve gıda üretimindeki sıkıntılar olarak gösteriliyor. 2027 yılı başında hükümetin kamu mallarına yapılacak zamları düşük tutması bekleniyor. Gıda fiyatlarındaki seyir konusunda da iyimser tahminler yapılıyor. Ancak, kamu mallarına yapılacak zamların çok düşük kalması durumunda, büyüyen Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) açıklarının sorun yaratabileceği ve bütçe dengelerinin bozulabileceği uyarısı yapılıyor. Mevcut iyimser senaryoda petrol fiyatlarının 90 doların altına düşmesi bekleniyor. Bu beklentiler gerçekleşmezse, yıllık enflasyonda beklenen düşüşler yaşanmayacaktır.

Asgari ücret zammı ve tahminler

Mevcut hedef kapsamında, yılbaşında asgari ücrete yüzde 25'i geçmeyecek bir oranla zam yapılacağı varsayılıyor. Ancak Sağlam'a göre, asgari ücretin açlık sınırına çıkarılması ve 2026 yılı enflasyon hedefinin 9-10 puan üzerinde gerçekleşen enflasyonu telafi etmek için en az yüzde 30 zam yapılması gerekiyor. Merkez Bankası'nın kullandığı ekonometrik modele yakın modelleri kullanan iktisatçılar, bu varsayımlar altında bile 2027 yıl sonu enflasyonunun en fazla yüzde 22,5'e inebileceğini öngörüyor. Yüzde 21'e inebilmesi için petrol fiyatlarının 75 dolara kadar düşmesi ve iç talepteki daralmanın daha da sürmesi gerektiği belirtiliyor. Merkez Bankası'nın, artan batık kredi sorununu ve reel sektör taleplerindeki artışı göz ardı ettiği düşünülüyor. Merkez Bankası yönetiminin, 2027'nin ilk yarısında iç talepteki daralmanın sürmesi ve kamu zamlarının düşük tutulmasıyla, nisan sonunda enflasyonun yüzde 25'in altına inmesini umduğu anlaşılıyor. Bu sayede, “artık enflasyonla mücadelede somut başarılar görülmeye başladı” mesajı verilerek itibarını yükseltmeyi hedeflediği belirtiliyor. Fon kriziyle birlikte Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ile Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan'a olan güvenin arttığı, ancak ekonominin tek elden yönetilmediği ve bu kişilerin başarısının tüm ekonominin başarısı için yeterli olmadığı vurgulanıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve AKP yönetiminin etkisiyle, kısa sürede gevşeme adımları atılmayacağının garantisi olmadığı da ifade ediliyor.

Şimşek'in itibarı yeterli mi?

Fon krizi ve fon vurgunundan yararlanan kişilerin listesinin yayımlanmaması nedeniyle yönetime olan güvensizliğin arttığı açıkça görülüyor. Tüm kesimlerin taleplerinin arttığı ve bu kırılgan ortamda, Erdoğan'ın taleplere karşı koyma gücünün azaldığı belirtiliyor. Enflasyon Raporu açıklamalarıyla birlikte aralık ayında 1 puanlık faiz indirimi beklentisi arttı. Ancak vatandaşın dövize yönelme tehlikesi nedeniyle faiz indirimlerinde temkinli davranılacağı da anlaşılıyor. Bu nedenle, hızlı bir enflasyon düşüşü yaşansa bile piyasaları rahatlatacak faiz oranlarına inilmesi zor görünüyor. Erken seçim tarihiyle ilgili tahminlerin de ekonomik gelişmelere bağlı olarak değiştiği görülüyor. Son dönemde, oy oranları düşünülerek seçimin 2028 Mart-Nisan aylarında yapılabileceği konuşuluyor. Fon listesi açıklanmadığı takdirde, seçim tarihi ne olursa olsun AKP'nin eski oy oranlarına ulaşmasının zor olduğu belirtiliyor. Kısacası, yılbaşında olmasa bile en geç 2027 ortasından itibaren ekonominin gevşetileceği ve dolayısıyla enflasyonda yeniden bir artış sürecinin başlayacağı öngörülüyor. Bu nedenle, 2026 nisan sonunda inilecek yıllık enflasyon oranının, önümüzdeki 2-3 yılda enflasyonun inebileceği en düşük oran olarak tarihe geçebileceği ifade ediliyor. Dış ve iç siyasi olayların etkisi olsa da, AKP iktidarının enflasyonla mücadelede sınıfta kaldığı, 3,5 yıl geçmesine rağmen gerekenlerin yapılamadığı ve enflasyonun hala yüzde 30'larda seyrettiği vurgulanıyor. Bu bağlamda, “Ne değişti ki, enflasyon hedefi bu kez tutsun?” sorusu dile getiriliyor.