TBMM'de Bütçe Görüşmelerine "Kürt İlleri" Tartışması Damga Vurdu
DEM Partili Heval Bozdağ’ın sağlık personeli dağılımını anlatırken kullandığı “Kürt illeri” ifadesi tartışmaya yol açtı.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda, DEM Parti Ağrı Milletvekili Heval Bozdağ’ın sağlık personelinin bölgelere göre dağılımını anlatırken kullandığı “Kürt illeri” ifadesi tartışma yarattı. Komisyon Başkanı ve AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş, tanımlamanın ayrıştırıcı olduğunu söyledi. DEM Parti milletvekilleri Sırrı Sakık ve Hakkı Saruhan Oluç ise Kürt kimliği ile “Kürt coğrafyası” ifadesinin yok sayılamayacağını belirtti. Komisyonda Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşların 2027 yılı bütçesi, 2025 yılı kesin hesabı ve Sayıştay raporları ele alınıyor. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun sunumunun ardından DEM Parti adına konuşan Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, Bakanlığın yanıtlamadığı 146 soru önergesi bulunduğunu söyledi. “10 Şubat 2025'te en son cevap vermişsiniz. İki yıla yakındır bu millete cevap vermiyorsunuz” diyen Gergerlioğlu, sağlık bütçesinin merkezi bütçedeki payının yüzde 7,8’den yüzde 7,2’ye gerilediğini, bunun yüzde 8,3’lük kayıp anlamına geldiğini ifade etti.
Şehir hastaneleri ve sağlık hizmetleri
Gergerlioğlu, 2027’de 18 şehir hastanesi için şirketlere 160 milyar lira hizmet alımı ödemesi yapılacağını, kira giderinin ise 82 milyar 273 milyon lira olacağını aktardı. 2025 yılı şehir hastaneleri ödeneğinin kasım ayı sonunda aşıldığını belirterek, “Bu hesabı da tutturamadınız” dedi. Özel sektörün sağlık harcamalarındaki payının 2009’dan bu yana en yüksek oran olan yüzde 23,9’a ulaştığını, özel hastanelerin SGK’li hastalardan alabileceği ilave ücret sınırının SGK fiyatının yüzde 30’undan yüzde 200’üne çıkarıldığını kaydetti. Gergerlioğlu, Yenidoğan Komisyonu raporunun iki yıldır Genel Kurul’a gelmediğini belirterek konunun neden gündeme taşınmadığını sordu. Emeklilerin bakım hizmetlerine erişiminde sorunlar olduğunu; bazı kamu ve özel huzurevlerinde temizlik, personel ve yaşam koşullarına ilişkin sıkıntılar bulunduğunu söyledi. Sağlık çalışanlarının özlük hakları için hekimlerin maaş ve emekli aylıklarına 7 bin 200 ek gösterge uygulanmasını, performans ücretinin aylık gelirde yüzde 15’i aşmamasını istedi. Sağlıkta şiddet yasa tasarısı taslağının yasalaşması ve LGBTİ+ bireylerin hormon tedavilerine erişimindeki kısıtlamaların bilimsel ve hukuki gerekçelerinin açıklanması çağrısında bulundu.
Koruyucu sağlık bütçesi ve personel dağılımı
Bozdağ, Türkiye’de sağlık harcamalarının gayrisafi yurt içi hasıladaki payının OECD ortalamasının yarısı düzeyinde kaldığını söyledi. Sağlık Bakanlığı bütçesinin toplam bütçedeki payının 2026’daki yüzde 7,8’den 2027’de yüzde 7,2’ye düşeceğini belirterek sağlığa ayrılan payın en az yüzde 15 olması gerektiğini savundu. Koruyucu hizmetlerin bütçedeki payının yaklaşık üçte bir düzeyinde olduğunu aktaran Bozdağ, kişisel koruyucu sağlık hizmetleri için kişi başına 3 bin 700 lira, koruyucu sağlık hizmetleri içinse 6 bin 400 lira öngörüldüğünü söyledi. HPV aşısının aşı takvimine alınmasını isteyerek, “Neden HPV'yi aşı takvimine almıyorsunuz?” diye sordu. Bozdağ, 100 bin kişiye düşen uzman hekim sayısının Türkiye genelinde 129, sözünü ettiği bölgede 80-90; toplam hekim sayısının 270’e karşı 173; diş hekimi sayısının 62’ye karşı 34; eczacı sayısının 51’e karşı 41-42; hemşire ve ebe sayısının 378’e karşı 330 olduğunu belirtti. Bölgedeki sağlık personeli sayısının Türkiye ortalamasının altında kaldığını söyledi.
“Kürt illeri” ifadesi üzerine karşılıklı sözler
Muş, illerin etnik tanımlarla anılmasına itiraz ederek, “Türkiye'de illeri 'Kürt illeri', 'Türk illeri', 'başka iller' diye tanımlamak doğru değil, önüne sıfat koyup. Bütün iller bizim. Bu ayrılıkçı bir dil, bu doğru değil” dedi. Bozdağ, Sağlık Bakanlığının bölgeyi nasıl tanımlayacağını ve bu politikanın 1960’lardan beri nasıl yürütüldüğünü sordu. Sakık ise Muş’a, “Ayrılıkçı olan sizsiniz, reddeden sizsiniz, inkâr eden sizsiniz, hâlâ bizi suçluyorsunuz” diye karşılık verdi. Muş, “86 milyon bir ve eşittir ama ısrarla bir bölge için bu tanım kullanılıyor” ifadesini kullandı. Antalya Milletvekili Oluç, “Kürt illeri” tanımını teorik ve tarihsel açıdan doğru bulmadığını, “Kürdistan coğrafyası” veya “Kürt coğrafyası” ifadelerinin kullanılabileceğini söyledi. “Tarihsel, sosyolojik ve kültürel anlamda bir tanımlamayı kullanıyoruz. Bunun ayrımcılıkla bir alakası yoktur, bölücülükle bir alakası yoktur” diyen Oluç, Anayasa’nın 3, 123 ve 126’ncı maddeleriyle ilgili itirazları olmadığını belirtti; Trakya ve Rumeli tanımlamalarını örnek gösterdi. İYİ Parti Manisa Milletvekili Şenol Sunat’ın DEM Partili milletvekillerine “Sizin gibi ayrılıkçılar söylediği için oluyor” ve “Bölücüsünüz” sözleriyle seslenmesi üzerine Oluç, “Bölücü ve ayrımcı sizsiniz, bu ülkenin toplumunu, halkını bölen sizsiniz” yanıtını verdi. Muş, Oluç’un Anayasa maddeleriyle sorunları olmadığını söylediğini aktararak tartışmayı bitirmeye çalıştı.

