Konya’da şivlilik ve görmezden gelinen sığınmacı gerçeği
BU GÜN KONYA DA ŞİVRİLİK
Şivlilik, yalnızca Konya şehir merkezine özgü, asırlardır yaşatılan folklorik bir gelenektir. Ne Konya’nın ilçelerinde ne Anadolu’nun başka bir şehrinde ne de İslam coğrafyasında benzeri vardır. Bu yönüyle Şivlilik, Konya’ya ait bir kültürel kimliktir. Kökenine dair kesin bilgiler bulunmamakla birlikte, halk arasında anlatılan güçlü bir menkıbe ile yaşatılmaktadır.
Bu menkıbenin merkezinde, büyük Türk mutasavvıfı Ebu Bekir Muhammed Şiblî yer alır. Abbasiler döneminde yaşamış, devlet kademelerinde görev almış, Cüneyd-i Bağdâdî’nin takdirine mazhar olmuş bir Türk sûfisidir. Rivayete göre Şiblî, bir Regaip Gecesi rüyasında ilahi affın ve rahmetin büyüklüğüne şahit olur. Sabah olduğunda bu müjdeyi insanlara duyurmak için kapı kapı dolaşır. Müjdeyi alan müminler de ona hediyeler verir. Bu olay, Regaip Gecesi sabahlarında tekrar edilerek “Şiblîlik” adıyla yaşatılır, zamanla halk dilinde “Şivlilik”e dönüşür.
Bugün Şivlilik, çocukların sabah ezanından sonra torbalarını alıp kapı kapı dolaşarak hediyeler topladığı bir gelenek olarak sürmektedir. Eskiden bişi, çörek gibi yiyecekler dağıtılırken; günümüzde çikolata, gofret, hatta simit dağıtıldığına dahi şahit oluyoruz. Çocuklar şu dörtlüğü söyleyerek dolaşır:
Şivli şivli şişirmiş
Erken kalkan pişirmiş
İki çörek bir börek
Bize Şivlilik gerek
Geçen yıl Şivlilik günü, Konya’da ilkokullar fiilen tatil edilmişti.
Ben de o sabah saat 07.45’te yürüyüşe çıktım. Mevlana yönüne doğru ilerlerken çocuk sesleri, “Şivlilik, Şivlilik” nidaları sabahın sessizliğini süslüyordu. Ancak Alaaddin, Zafer Meydanı, Valilik çevresi, Bedesten ve Mevlana hattına geldiğimde gördüğüm manzara beni derin düşüncelere sevk etti. Kalabalık olağanüstüydü. Adeta bir mitingden çıkan insan seli vardı.
Bu kadar kalabalığı daha önce hiçbir Şivlilik’te görmemiştim. Yaklaşıp dikkatle gözlemledim. Kadınlar ve çocuklar… Her kadının etrafında dört-beş çocuk vardı. Konuşmaları dinledim. Tek bir Türkçe kelime işitmedim. Konya’nın kalbi, o sabah bambaşka bir demografik görüntüye bürünmüştü.
Esnafla konuştum. Verdikleri cevaplar daha da düşündürücüydü:
“Yerel çocuk neredeyse yok.”
Burada durup düşünmek gerekiyor.
Yaklaşık 14 yıl önce ülkemize gelen Suriyeli sığınmacı sayısı 3,5 milyon olarak açıklanmıştı. Bugün de hâlâ aynı rakam telaffuz ediliyor. Oysa sokakta gördüğümüz tablo bu rakamlarla örtüşmüyor. Şivlilik toplayan on binlerce çocuk nereden geliyor? Bu çocukların yaşları itibariyle tamamına
Türkiye’de doğmuş. Peki, neden sığınmacı sayısına dahil edilmiyorlar?
Cevap aslında herkesin bildiği ama yüksek sesle dile getirmekten kaçındığı bir gerçek:
Bu çocuklar Türkiye’de doğdukları için mevzuat gereği Türk vatandaşı sayılıyorlar. Dolayısıyla istatistiklerde “sığınmacı” olarak yer almıyorlar.
Yani gelen 3,5 milyon, dönerken de 3,5 milyon…
Ama arada büyüyen, çoğalan, kalıcı hâle gelen bir nüfus var.
Şivlilik, Konya’nın masum çocuk geleneğidir. Ancak bu gelenek, bugün bize çok daha büyük ve görmezden gelinen bir gerçeği göstermektedir. Mesele artık bir folklor meselesi olmaktan çıkmış, demografik bir mesele hâline gelmiştir.
Ve bu gerçek, en net hâliyle Şivlilik sabahı Konya sokaklarında karşımıza çıkmıştır.
Yazarın Diğer Yazıları
- BAŞÖRTÜSÜ TARTIŞMASIYLA TÜRK DÜNYASININ KARDEŞLİK HUKUKUNU ZEDELEMEYELİM!
- TÜRK SİYASETİ NASIL DİZAYN EDİLDİ?
- KÜRT SORUNU MU, YOKSA KÜRTLERİN SORUNU MU?
- ALLAH’IN AFFETME DİĞİNİ SİZ HANGİ HAK VE YETKİYLE AFFEDİYORSUNUZ?
- CUMHURİYET'İN HARCIYLA OYNAMAYIN!
- Dünya Türklüğüne ve Türk Milletine Hayırlı Olsun
- Devletin ölçüsü kamu yararıdır
- Devlet ile iktidar aynı şey değildir
Yorumlar
- Alp Demir
Halkın buna tedbir alması ve sadece Türk çocukları demesi zamanı gelmiş. Ve evet maalesef demografik yapımız çok bozuldu ve bunu bilerek yaptılar.
