Köşe Yazısı

137 Bin Torbacı Tutuklandıysa, Hukuken ve Kriminal Olarak Nerede Yanlış Yapılıyor?

İsmail Türk
İsmail Türk
3 dk Sesli Dinle 0

Türkiye’de kamuoyuna açıklanan rakamlara göre 137 bin uyuşturucu satıcısı (torbacı) tutuklandı. Bu sayı, ilk bakışta güçlü bir devlet refleksi ve yoğun bir mücadele görüntüsü sunuyor. Ancak kriminal veriler, sahadaki gözlemler ve kullanım oranları birlikte okunduğunda ortaya çıkan tablo şudur:
Uyuşturucuya erişim azalmamış, kullanım gerilememiş, hatta bazı bölgelerde belirgin biçimde artmıştır.

Bu noktada mesele artık bir güvenlik operasyonu değil, hukuki ve yapısal bir çelişkidir.


Ceza Hukuku Açısından Temel Çelişki

Ceza hukukunun temel prensibi şudur:
Suçun kaynağına ve organizatörüne ulaşmadan yapılan müdahale, suçu ortadan kaldırmaz.

Uyuşturucu ticareti:
    •    Tekil bir fiil değil,
    •    Süreklilik arz eden,
    •    Hiyerarşik ve organize bir suçtur.

Bu nedenle Türk Ceza Kanunu’nda da:
    •    “Uyuşturucu madde ticareti”
    
•    “Suç işlemek amacıyla örgüt kurma”
    •    “Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama”
başlıkları birlikte değerlendirilmek zorundadır.

Ancak pratikte görülen şudur:
    •    En alt halka cezalandırılmakta
    •    Üst yapı ise çoğu zaman soruşturma eşiğine bile gelmemektedir.

Bu durum hukuk tekniği açısından orantısız ve eksik bir uygulamadır.


Kriminal Zincirin Yanlış Halkası Kesiliyor

Uyuşturucu trafiği evrensel olarak üç aşamalıdır:
    1.    Sokak satıcısı (torbacı)
    2.    Bölgesel dağıtıcı
    3.    Uluslararası bağlantılı ithalatçı–finansör–patron

Tutuklananların ezici çoğunluğu birinci halkadadır.

Kriminal gerçek şudur:
    •    Torbacı ikame edilebilir
    •    Patron stratejiktir
    •    Zincir kopmazsa suç devam eder

Bugün bir torbacı tutuklandığında:
    •    Arz kesilmemekte
    •    Piyasa boşluk yaşamamakta
    •    Fiyat düşmeye devam etmektedir

Bu, üst yapının sağlam kaldığının açık delilidir.


Operasyon Öncesi Bilgi Sızması İddiaları Neden Bitmiyor?

Toplumda sıkça dile getirilen ama resmî olarak hiç tartışılmayan bir mesele vardır:

“Büyük isimler operasyonlardan önceden haberdar ediliyor.”

Bu iddia neden ciddiye alınmalıdır?

Çünkü:
    •    Uluslararası uyuşturucu operasyonlarında sıkça rastlanan bir olgudur
    •    Latin Amerika, Balkanlar ve Avrupa örneklerinde defalarca görülmüştür
    •    Yargı kararlarına da yansımıştır

Hukuk literatüründe bu durum:
“Seçici adalet” veya
“korumalı suçluluk alanı” olarak tanımlanır.

Bu iddia doğruysa bu bir suçtur.
Yanlışsa da ispatlanması gerekir.

Ama görmezden gelinemez.


“İtibarlı Adam” Zırhı ve Kriminal Maskeleme

Uyuşturucu ticareti artık sokak kabadayılığından ibaret değildir.
Modern suç ekonomisinde patronlar:
    •    Şirket sahibi,
    •    Sosyal çevresi olan,
    •    Uluslararası dolaşımı bulunan,
    •    Vergi, ticaret ve yatırım dili kullanan figürlerdir.

Bu kişiler:
    •    “İş insanı” kimliğiyle kamufle olur
    •    Suç gelirini aklar
    •    Toplumsal görünürlükle korunur

Bu noktada mesele sadece polis faaliyeti değil,
mali suçlar, vergi hukuku ve uluslararası iş birliği meselesidir.

Buralara girilmediği sürece mücadele eksik kalır.


Hukuken Başarı Nasıl Ölçülür?

Gerçek başarı kriterleri şunlardır:
    •    Kaç torbacı tutuklandığı değil,
    •    Kaç örgüt liderinin mahkûm olduğu
    •    Kaç servete el konulduğu
    •    Kaç uluslararası hattın kapatıldığı

Eğer:
    •    Servetler yerinde duruyorsa,
    •    Paraya dokunulmuyorsa,
    •    Patronlar hâlâ dolaşıyorsa, ortada cezai caydırıcılık yoktur.

Sonuç: Bu Bir Güvenlik Sorunu Değil, Hukuk Sorunudur

137 bin torbacı tutuklanmış olabilir.
Ama eğer uyuşturucu piyasası büyüyorsa, bu tablo bize şunu söyler:
    •    Suç bastırılmıyor
    •    Sadece alt katman yönetiliyor
    •    Üst yapı korunuyor ya da çözülemiyor

Bu durum:
    •    Hukuk devleti iddiasını zedeler
    •    Toplumda adalet duygusunu aşındırır
    •    Gençleri daha büyük bir tehditle baş başa bırakır

Uyuşturucuyla gerçek mücadele:
    •    Sert söylemle değil,
    •    hukukun bütün araçlarını kullanma cesaretiyle kazanılır.

Altı temizleyip üstü bırakan hiçbir sistem, bu savaşı kazanamaz.

Bu Yazıyı Paylaş