Büyük savaş
Kırk gün süren ağır bombardımandan sonra ateşkes imzalandığında genel kanaat, savaşın tekrar başlamayacağıydı. ABD seçimler nedeniyle barış anlaşması imzalama eğilimindeydi. Neticede rejimin devrilmeyeceği anlaşılmıştı. İran, savaştan çok hasar alarak ama güçlenerek çıkmıştı. Savaş başlamadan önce dayatılandan çok daha iyi bir anlaşma imzalaması mümkündü. Ama Tahran kabulü mümkün olmayan şartlar ileriye sürünce bu olmadı.
İran Hürmüz’ü kapatınca petrol fiyatları istenen seviyeye düşmedi. Taraflar zaman zaman Hürmüz nedeniyle çatıştı. Her çatışmada petrol ve gaz fiyatları yükseldi. Hürmüz’ün üzerine Husiler Babülmendeb’i de kapatınca yükselen fiyatlara, petrol ve gaz kıtlığı, yani arzın talebi karşılayamaması eklendi. Körfez devletleri iflasın eşiğindeler. İran giderek ağırlaştırılan yaptırımlar nedeniyle sıkıntıda. Baskılara rağmen İran halkı sokaklarda. Özellikle azınlıkların yaşadığı eyaletlerde gösteriler her geçen gün artıyor, kalabalıklaşıyor ve önlenemiyor.
Anketler cumhuriyetçilerin seçimi kaybedeceklerini hatta fark yiyeceklerini söylüyor. Öyle ki Trump seçimi kazanırsa her vatandaşa beş bin dolar vereceğini vaat etti. Bir başka deyişle Trump’ın seçimlerden sonra kaybedecek bir şeyi kalmayacak. ‘’Anlaşma imzalama’’ motivasyonunu kaybedecek ve rejim devrilene kadar sürdüreceği büyük saldırıyı başlatacak.
Nitekim ABD, BM Zirvesi sırasında İran’ın sunduğu 7 maddelik teklifi anında reddetti. Akabinde Tahran’a nükleer silah üretmemesini de içeren alternatif bir anlaşma gönderdi. Bu anlaşmanın İran için savaştan önceki son çıkış olduğunu söyleyebiliriz.
Tahran anlaşmayı imzalarsa, her şey -şimdilik- yoluna girer. İran ve Körfez ülkeleri ekonomik olarak toparlanmaya başlarlar. Petrol ve gaz fiyatları düşünce dünya rahatlar. Trump seçimlere yakıt fiyatları düşmüş olarak girer ve daha az fark yer.
Tahran daha fazlasını elde etmekte ısrarlı olursa, İran’la sınırlı kalmayarak Yemen, Lübnan, Irak ve Filistin’e kısaca Ortadoğu’ya yayılacak olan savaş başlar. Savaşın sonucunu tahmin etmek zor değil.
Afganistan ve Irak’ta olanlar, bir farkla tekrar edecektir: Rejim devrilecek, ele başları idam edilecek, muhtemelen ülke bölünecek ve ABD işgalden öncekinden çok daha kötü duruma düşürdükten sonra İran’ı terk edecek. Tabii Venezüella ve Irak’ta yaptığı gibi enerji ve maden kaynaklarına çöktükten ve finans sistemini değiştirilemez şekilde FED’e bağladıktan sonra.
İran’ın enerji kaynakları Venezüella’dan az, Irak’tan fazla. Enerji ve petrol birlikte değerlendirildiğinde İran; Rusya, Venezüella ve Suudi Arabistan’dan sonra dördüncü en yüksek rezerve sahip ülke. Enerji çıkarma maliyetleri düşük. Petrolü Venezüella ve Rusya’nınkinden daha kaliteli. İran’ın maden rezervleri de çok zengin.
Anlaşma imzalanmadığı takdirde, ABD’nin savaştan başka alternatifi yok. İran karşısında çaresiz kalması Amerika’nın itibarını sarstı, imajını yerle bir etti. Artık müttefikleri Amerika’yı güvenilir ve güçlü bulmuyorlar. Japonya, Kore ve Tayvan bile başka arayışlara girdiler.
İran’ı yenemeyen, Çin ve Rusya’yı nasıl yenecek? Beyaz Saray’ın bu imajı değiştirmesi lazım. ‘’ABD eninde sonunda yener. Düşmanlarını Kaddafi, Saddam ve Bin Laden gibi yok eder’’ imajı geri gelmeli.
Devrim muhafızları ile Husiler yenilmeden ve İran ile Yemen uluslararası sisteme entegre edilmeden, enerji fiyatları düşmez. Enerji kaynakları eskiden olduğu gibi Amerika’nın kontrolüne girmez. Bu ABD’nin hegemonyasını zayıflatır ki Beyaz Saray bunu asla kabul edemez.
Trump tarihe nasıl geçeceğine önem veriyor. İran’a yenilen ve Amerika’nın hegemonyasının bitmesine neden olan başkan olarak anılmak istemez. Savaşı kazanırsa tarihe, İran’ı yenen ve Amerika’ya zafer kazandıran lider olarak geçer.
İran kindar bir insan olan Trump’ın şahsi sorunu haline geldi. Seçimleri devrim muhafızları yüzünden kaybettiğini düşünüyor Trump. İntikamını almak isteyecektir. Düşünün önceki seçimleri kaybetmesine neden olduğunu düşündüğü herkesten öcünü aldı. Muhataplarının ya aday gösterilmelerini engelledi ya da seçim kampanyasında aleyhlerine çalışıp, milyon dolarlar harcadı. Kimini görevden aldı, kimini emekliye sevk etti, kimini sürdü. Trump’ın kini savaşın bir diğer nedeni.
Anlaşma olsa bile, savaşın, seçimlerden sonra başlatılması ihtimali yüksek. (Trump’ın etik değerleri olmadığı sır değil.) Trump anlaşmayı seçimden önce imzalayarak oylarını maksimize eder. Seçimden sonra anlaşmaya rağmen saldırır. Böylece hem seçimlerde daha az oy kaybeder hem de diğer hedeflerini gerçekleştirir. Zira bu aşamada imzalanacak hiçbir anlaşma zaferin yerini tutmaz.
Bize imkansız gibi gözükse de Trump’ın anayasayı değiştirerek üçüncü kez başkan olmak istediği biliniyor. Büyük bir zafer Trump’ın elini güçlendirir.
Rejimin devrilmesinden sonra İran’ın bütünlüğünü koruması çok zor. Zira başta Beluçlar, Kürtler, Araplar ve Türkmenler olmak üzere Sünni azınlıklar ayrılmak istiyorlar. ABD, İsrail ve Körfez ülkeleri de İran’ın bölünerek tehdit olmaktan çıkmasını ve enerji kaynaklarının aynı Katar, Kuveyt ve BAE gibi kontrol edebilecekleri küçük devletlerde kalmasını isterler.
Türkiye ve Azerbaycan savaşa karşı oldular. İran’ın toprak bütünlüğünü korumasından yana tavır aldılar. Anlaşma olmaz veya anlaşmadan sonra savaş çıkarsa, bu siyasetin sürdürülmesi zorlaşır. Zira Türkiye bağımsız veya özerk Kürt devletini kabul edemez.
Ankara’nın önceliği Kürtleri İran’da kalmaya ikna etmek olacaktır. Diğer alternatif Azerbaycan sınırından doğuda Türkmenistan sınırına, güneyde Basra Körfez’ine kadar olan coğrafyada, 40 milyon nüfuslu, Azerbaycan ve Kaşkay Türkleri ile Türkmenleri ve Kürtleri içerecek bir devletin kurulması olacaktır. Bu devlete en büyük muhalefet İsrail’den gelecektir. Tarihi günlerden geçiyoruz vesselam.
Yazarın Diğer Yazıları
Yorumlar
- Alp Demir
Türklerin içine yine o kürtleri sokmayın. Eğer İran bölünürse ki umarım böyle bir şey olmaz, Türkler özerk olmalı, içine başka şey sokmayacaksınız. Bizim yüzyıllardır çektiğimiz belayı onların başına da sarmayın. Yürümez.. En doğrusu İran Türklerinin, Azerbaycan'ın bir eyaleti gibi devam etmesidir ve gelecekte eğer isterlerse birleşebilme şansları da olur. Türkiye yetmemiş gibi, bu kafayla giderseniz, Azerbaycan'ı da sonunda Türk olmaktan çıkarırsınız. Bunlar son dereye yanlış işler. Kürtlerin yeri Zagros ve doğu etekleridir. Oraya yerleşsinler zaten ana vatanları da burasıdır.
