DEAŞ (IŞİD) Terör Örgütü
DEAŞ (Irak ve Şam sözde İslam Devleti – IŞİD), 21. yüzyılın en radikal ve yıkıcı terör örgütlerinden biridir. Mezhepçi, tekfirci ve aşırı ideolojik yapısıyla yalnızca bölgesel değil, küresel güvenliği de tehdit etmiştir. DEAŞ’ın tarihsel , ideolojik altyapısı, örgütsel yapısı, eylem yöntemleri, propaganda mekanizmaları ve uluslararası güvenliğe etkileri olarak şunları söyleyebiliriz.
DEAŞ’ın Ortaya Çıkışı ve Tarihsel Arka Planı
DEAŞ’ın kökeni, 2003 yılında ABD’nin Irak’ı işgali sonrası oluşan otorite boşluğuna dayanmaktadır. Ürdünlü Ebu Musab ez-Zerkavi tarafından kurulan Tevhid ve Cihad örgütü, zamanla El-Kaide’ye biat ederek Irak El-Kaidesi adını almıştır. El kaidenin ise CIA bağlantısı bilinmektedir. Bu bakımdan DEAŞ da küresel emperyalizm ve Siyonizmin tartışmasız bir aparatı ve vekil gücüdür.
2011’de Suriye İç Savaşı’nın başlaması, örgütün bölgesel hareket alanını genişletmiş; Irak ve Suriye’deki istikrarsızlık DEAŞ’ın güç kazanmasını sağlamıştır. 2014 yılında Musul’un ele geçirilmesiyle birlikte örgüt, sözde hilafet ilan ederek Ebu Bekir el-Bağdadi’yi “halife” ilan etmiştir.
İdeolojik Yapısı:
Tekfirci ve Radikal Selefilik. DEAŞ ideolojisi, Selefi-cihatçı anlayışın en uç ve şiddet yanlısı yorumuna dayanmaktadır. Örgüt;
Kendisiyle aynı düşünmeyen Müslümanları dahi tekfir eder,
Şiiler, Ezidiler ve farklı mezhep mensuplarını meşru hedef olarak görür, İslam hukukunu bağlamından kopararak şiddeti meşrulaştırır.
Bu yönüyle DEAŞ, İslam dünyasındaki ana akım Sünni anlayış tarafından da açıkça reddedilmiştir.
Örgütsel Yapı ve Finansman:
DEAŞ, klasik terör örgütlerinden farklı olarak devlet benzeri bir yapı kurmayı hedeflemiştir. Bu kapsamda; Sözde vilayet sistemi,
Vergilendirme ve haraç, Petrol kaçakçılığı, Tarihi eser kaçakçılığı,
İnsan ticareti ve fidye gelirleri gibi yöntemlerle finansman sağlamıştır.
Merkezi yapı zayıfladıkça, örgüt hücre tipi yapılanmaya yönelmiş ve “yalnız kurt” eylemlerini teşvik etmiştir.
Propaganda, Medya ve Psikolojik Savaş:
DEAŞ, modern iletişim araçlarını en etkin kullanan terör örgütlerinden biridir. Sosyal medya platformları,
Yüksek prodüksiyonlu propaganda videoları, Dergiler (Dabiq, Rumiyah),
Dijital radikalleşme ağları, aracılığıyla özellikle gençleri hedef almıştır.Bu propaganda faaliyetleri yalnızca eleman devşirmeye değil, korku ve kaos üretmeye yönelik psikolojik harp unsurları taşımaktadır.
Eylem Biçimleri ve İnsan Hakları İhlalleri:
DEAŞ, sistematik ve vahşi yöntemleriyle tanınmıştır. Toplu infazlar, Canlı bomba saldırıları, sivillere yönelik katliamlar,
Kültürel ve dini mirasın yok edilmesi,
Kadın ve çocukların köleleştirilmesi
örgütün uluslararası hukuk ve insan hakları normlarını tamamen hiçe saydığını göstermektedir.
DEAŞ ve Küresel Güvenlik:
DEAŞ, Orta Doğu ile sınırlı kalmamış; Avrupa, Asya, Afrika
kıtalarında da saldırılar gerçekleştirmiştir. Son olarak Avustralya'da ki saldırısında 15 kişi ölmüş ülkemizde ise 3 polisimiz şehit 9 güvenlik görevlimiz de gazi olmuştur. Afrika kıtası ise yeni yapılanma alanı olarak dikkat çekmektedir.Bu durum, terörün sınır tanımayan niteliğini bir kez daha ortaya koymuştur. Uluslararası koalisyonların askeri müdahaleleriyle örgüt toprak hâkimiyetini büyük ölçüde kaybetse de, ideolojik ve hücresel varlığı devam etmektedir.
Türkiye Açısından DEAŞ Tehdidi:
Türkiye, coğrafi konumu nedeniyle DEAŞ tehdidine doğrudan maruz kalmıştır. Örgüt; Sınır güvenliğini istismar etmeye çalışmış, Büyük şehirlerde terör saldırıları düzenlemiş, Toplumsal huzuru hedef almıştır. Türk güvenlik güçlerinin kararlı mücadelesi ve istihbarat çalışmaları sayesinde DEAŞ’a ağır darbeler vurulmuştur. Fakat bize Ortadoğu ve özellikle Suriye'de ciddi olarak ayak bağı olmaktadır.
DEAŞ, yalnızca askeri yöntemlerle değil; ideolojik, sosyolojik, ekonomik ve psikolojik boyutlarıyla ele alınması gereken çok yönlü bir tehdittir. Terörle mücadelede kalıcı başarı, güvenlik önlemleri kadar;
Eğitim, Dinimizi doğru bilgilendirme,
Sosyal adalet, Uluslararası iş birliği
gibi unsurların birlikte yürütülmesiyle mümkündür.
Türkiye terörden çok çekmiş şehitler ve gaziler vermiş, enerji ve zaman kaybı yaşamış büyük ekonomik bedeller yaşamıştı. EOKA terörü vardı. Bu bitirildi, ASALA terörü vardı bu da bitirildi, sonra PKK terörü ortaya çıktı. Şimdi ise Terörsüz Türkiye ve Suriye'de PYD PKK/ SDG nin Suriye'ye entegrasyon süreci yaşanırken DEAŞ terörünün yeniden ortaya çıkması dikkat çekicidir. Amerika'nın DEAŞ terörüne karşı PKK/SDG yi destekliyoruz söylemi gün gibi ortadayken dikkatimiz daha da çok olmalıdır.
