Köşe Yazısı

Üç Tarz-ı Siyaset: Bir İmparatorluğun Arayışı, Bir Milletin Doğuşu

İsmail Türk
İsmail Türk
2 dk Sesli Dinle 1

Üç Tarz-ı Siyaset: Bir İmparatorluğun Arayışı, Bir Milletin Doğuşu.   Bir devlet düşünün…

Yüzlerce yıl üç kıtaya hükmetmiş, ama son yüzyılında kendi kimliğini tartışır hâle gelmiş. İşte Yusuf Akçura tam da bu kırılma anında kaleme sarılıyor ve tarihe geçecek o soruyu soruyor:

“Bu devlet nasıl kurtulur?”

 1. Osmanlıcılık: Kâğıt Üzerinde Güzel, Hayatta Karşılığı Yok

Akçura diyor ki;

Osmanlı’yı ayakta tutmanın ilk yolu, herkesi “Osmanlı milleti” kimliğinde birleştirmekti.

Ama sahaya bakınca tablo başka…

Balkanlar kaynıyor, milliyetçilik dalga dalga yayılıyor.

Benim notum şu:

İnsanları zorla aynı kimliğe sokamazsınız.

Kimlik, masa başında yazılan anayasa maddesi değildir.

 2. İslamcılık: Güçlü Bir Bağ, Ama Eksik Bir Çatı

İkinci yol: Müslümanları birleştirmek.

Halifelik üzerinden bir birlik kurmak.

Evet, bu duygu güçlüdür.

Ama gerçek şu:

 Gayrimüslimleri dışarıda bırakır

 Dünya dengelerinde karşılık bulmaz

Siyasi değil, daha çok duygusal bir birliktir

Benim notum:

Duygular devlet kurmaz, devlet akıl ve sistemle ayakta durur.

3. Türkçülük: Zor Ama Gerçekçi Yol

Akçura’nın vardığı sonuç nettir:

Türkçülük.

Yani;

Dil, kültür ve tarih ortaklığı üzerinden bir millet inşa etmek.

Bu kolay mı? Hayır.

Ama mümkün mü? Evet.

Benim notum burada sert:

Gerçekler acıdır ama kurtuluş hep oradadır.

 Asıl Mesaj: Dağılmayı Durduramazsan, Yeniden Kurarsın

Akçura aslında şunu söylüyor:

“Bu imparatorluk artık eski haliyle yaşayamaz.”

Bu cümle bir teslimiyet değil, bir teşhistir.

Çünkü bazen mesele kurtarmak değil,

yeniden kurmayı göze almaktır.

 Bugüne Not

Bugün de aynı hatayı yapıyoruz:

 Gerçekleri görmek yerine algılarla yaşıyoruz

Duygularla siyaset üretmeye çalışıyoruz

Kimlik meselesini hâlâ tam çözemiyoruz

Oysa 1904’te yazılan bu metin hâlâ önümüzde duruyor.

Son Söz

Üç Tarz-ı Siyaset bir fikir yazısı değildir.

Bu metin, bir imparatorluğun neden çöktüğünü ve bir milletin nasıl doğduğunu anlatan açık bir reçetedir.

Ve en acı gerçek şudur:

Tarihi okumayanlar, aynı hataları tekrar etmek zorunda kalır.

Yazarın Diğer Yazıları

Yorumlar

UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik yorumları onaylanmamaktadır.

  • Alp Demir

    Elinize sağlık. Binlerce yıl boyunca yeniden kurmayı her zaman göze almış bir millet olarak, bir kere daha yeniden kurmayı elbet göze alırız. Çatısı delinmiş, duvarlarının bir kısmı su sızdırıp küflenmiş bir evi tamir edip sadece ömrünü biraz daha uzatmak yerine, yıkıp yerine yeni bir ev yapmak daha akılcı, daha masrafsız, daha kolay ve daha uzun ömürlüdür.

Bu Yazıyı Paylaş