Köşe Yazısı

Köy enstitüleri gerçeği

Serpil Güleçyüz
Serpil Güleçyüz
3 dk Sesli Dinle 8

Neredeyse bütün ailesi Köy Enstitüsü mezunu olan, Cumhuriyet sevdalısı, öğretmen bir babanın öğretmen kızı olarak, eğitimin aydınlık yüzü olan Köy Enstitüleri gerçeğini yazmasam olmazdı.

Türkiye'deki Köy Enstitüleri, 1940'larda, Atatürk'ün emri ile dönemin Milli Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel tarafından başlatılan bir eğitim reformudur. 

Bu reform, ülkenin kırsal bölgelerindeki eğitim seviyesini yükseltmek ve kırsal kalkınmayı desteklemek amacıyla tasarlanmıştır. Köy Enstitüleri, özellikle köylerdeki çocuklara meslekî ve tarım eğitimi sağlamak, öğretmen yetiştirmek ve kırsal topluluklara modern tarım tekniklerini öğretmek için kurulmuştur.

Köy Enstitüleri, kapsamlı bir eğitim modeli sunarak öğrencilere sadece temel okuryazarlık ve eğitim değil, aynı zamanda ezbercilikten uzak, yaparak, yaşayarak, uygulayarak tarım, ziraat, marangozluk, ev ekonomisi gibi pratik becerileri de öğretmiştir. 

Bu sayede mezunlar, köylerindeki toplumsal ve ekonomik ihtiyaçları karşılamak için donanımlı hale getirilmişlerdir.

Köy Enstitüleri %80’ni köylerde yaşayan nüfusun eğitim seviyesini yükseltmek, kırsal kalkınmayı desteklemek amacıyla da tasarlanmıştır.

Hızla bu büyük köylü nüfusu eğitmek, büyük bir ulus inşası sürecinde, hurafelere inanan ortaçağ bireylerinden, demokrasiye inanan, bilinçli yurttaşlara dönüştürmek amaçlanmıştır.

Köy Enstitüleri hem kurumsal hem yaşam hem de üretim için gerekli bilgileri verecek öğretmenleri yetiştirmeye çalışmışlardır.

Köy Enstitülerinin bahçelerinde sebze, meyve yetiştirilmiş, atölyelerinde demircilik, marangozluk yapılmış, böyle yetişip, köyünde göreve başlayan öğretmen kendi okulunun bahçesinde sebze yetiştirecek, arıcılık yapacak ve bunları da bilimsel yaptığı için, köylüye örnek teşkil edecekti.

Akşam da okuma yazma bilmeyen yetişkinlere okuma yazma öğreterek yetişkinlerin de yetişmelerini sağlayacaklardı.

Bu okullar sayesinde, zorluklar karşısında yılmayan, ikna etmeyi bilen, toplumun değerlerine bağlı, bağımsız vatansever bir öğretmen kuşağı yetişmiştir.

Bu okullar, aynı zamanda birçok edebi ürünler veren, ülkeye damgasını vuran yazarlar, sanatçılar ve devlet adamı yetişmesini de sağlamıştır.

21 Köy Enstitüsünde üniversite düzeyinde eğitimler verilmiş, kısa sürede iyi eğitim görmüş, çağdaş değerleri benimsemiş, yurtsever ideallerle yoğrulmuş mezunlar vermiş, gittikleri köylere ışık olmuş Köy Enstitülerinin bu başarısı, köydeki ortaçağ ilişkileri ve kafasını sarsmış, toprak ağalarını ürkütmüştür.

Daha sonraları özellikle siyasi değişiklikler ve ideolojik farklılıklar nedeniyle Köy Enstitüleri kapatılma sürecine girmiştir.

Bazıları Köy Enstitüleri modelini, toplumsal dönüşümü hızlandıran ve kırsal kesimde ilerlemeyi teşvik eden bir sistem olarak görürken, diğerleri ise bu kurumları totaliter bir ideolojinin bir aracı olarak eleştirmiştir.

Bazıları bu kurumların kapatılmasının Türkiye'nin kalkınması için kayıp olduğunu düşünürken bazıları ise farklı eğitim modellerinin tercih edilmesi gerektiğini savunmuşlardır.

Geldiğimiz noktadaki eğitimin düzeyini sizlerin takdirine bırakıyorum.

Her ne olursa olsun, Köy Enstitülerinin arkasından Öğretmen Okullarının kapatılması ile birlikte Türkiye'nin kırsal bölgelerindeki eğitim ve kalkınma alanında bazı fırsatların kaçırıldığı ve bu bölgelerin gelişimine katkı sağlayacak bir eğitim modelinin sona erdiği de bir gerçektir.

Hangi köy okulunun bahçesinde ya da köyde dev ağaçlar görürseniz bilin ki orada bir Köy Enstitülü öğretmenin emeği ve yüreğini koymuşluğu vardır.

Daha niceleri.

Onlar Cumhuriyetin aydınlık yüzleriydi.

Onlar bize cumhuriyet, vatan, bayrak kavramını, emeğin, alın terinin kutsallığını, onuru, şerefi, bu ülkenin değerleri için ölmenin kutsallığını öğrettiler.

Biz de öğrencilerimize yıllarca bu değerleri öğrettik.

Sağ olanların ellerinden öpüyor, babam, amcalarım gibi ebediyete göç edenlerin mekânı cennet olsun diyorum.

YAKTIĞINIZ IŞIKLAR HİÇ SÖNMESİN.

Yazarın Diğer Yazıları

Yorumlar

UYARI: Konuyla ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik yorumları onaylanmamaktadır.

  • Abdülhamit Karaca

    Abdülhamit Karaca Lanetolasi müstemlekeci ,din ve milliyet düsmani kahrolasi bagnaz sol düsüncenin lokomotifi olan chp zihniyetinin planli bir prozesi olan ve besbin Ülkücünün katili devrimci katillerin yetistirildigi köy ensitülerini kendisini ülkücü olmakla lanse eden bu sitede cekinmeden övmeye cesaret eden biri olarak seni kiniyorum bayan Serpil hamfendi, Rabbim seni bu günahkar yoldan ayirip gercekleri görmeni ve bu günaha hala ortak olmani engeleyip hidayete ermeni nasip etsin....Bu sol denen virus yatagi kulucka makinesi köy ensitütlerinin gercek yüzünü ayni sitede yazan Alarsalan Güler beyi bütün ciplakligiyla ortaya koyan yazisini okumani tavsiye ederim Serpil hanim...TTK

  • ADSIZ

    ADSIZ Bu okulları kuluşka makinası yapmak isteyen komünüst ekibi niye yazmıyorsun Bunlar ATATÜRKÇÜ olabilirmi

  • ismail Türk

    ismail Türk Kaleminize sağlık hocam.köy ensütüleri bir aydınlanma dönemiydi.siz bakmayın sağcı yobazlara klasik neye karşı çıktığını bilmeyen köy ensütülerini sol zanneden kişilerin tepkileri anlamsızdır.editör arkadaşlar fikri eleştiri sınırlarını aşan edepsiz yorumları lütfen yayınlamayın

  • Zübeyde Yıldırım

    Zübeyde Yıldırım Abdülhamit Karaca Siz Serpil Güleç Guleçyüz hanımefendiyi tanıyor musunuz ? Onun nasıl bir eğitimci olduğunu biliyor musunuz ? Hani diyorsunuz ya 5.000 genç öldü Evet karşı taraftan da bir o kadar genç öldü. O gençleri öldüren silahlar acaba kimler tarafından bir gün Sağdaki gençlere bir gün soldaki gençlere verild. Emin olun o gençler köy enstitülerinde yetişen öğretmenler tarafından yetiştirilseydi O gençler ölmezlerdi. Köy enstütileri siyasete alet edildi , yobazlar tarafından kapatıldı ve insanlık karanlık düşüncelere teslim edildi..

  • Abdülhamit Karaca

    Abdülhamit Karaca @Zübeyde Yıldırım ,Serpil hamfendinin yazdiklaraina cevap vermek icin onun tanima mecburiyeti yoktur, bu sitede yazdiklarini takip ettim ve lanetolsai hain proje mesabesindeki köy enstitülerin o zamanlar beyinlere akittigi lanetolasi bagnaz sol düsüncenin kendisindede hala hakim oldugunu ibretle tespit ettim ..Ülkücüler hicbir zaman ne Amerikanin, Ne Cinin ve nede Rusyanin usagi olmadi ama bagnaz solcular bu hain güclerin ozamandan günümüzedek usagi olmus ve silahlandirilip bu enstitutlerde yikanan beyinlerinin etkisiyle besbin Ülkücü Gardasimi katletmislerdir...Ve Ülkücüler bu katillere karsi Türk Devletinin bekasini savunmustur, odestansi mücadele olmasaydi bugün yasadigin Türkiye Cumhuriyeti bu hain güclerin istilasinda olacakdi.69 Yasina girmis mesleken Hekim olan bir Ülkücü olarak bu günleri bizzat yasadim, bana gaipten masalar anlatma Zübeyde Hanim,Vesselam...

Bu Yazıyı Paylaş