Türkmenler öksüz mü?
Suriye’de kayda değer nüfusu olan iki etnik azınlık var: Kürtler ve Türkler. Azınlıklardan bahsederken Nusayriler, Dürziler ve Hıristiyanlarda ifade ediliyor ama onlar da Araplar. Ana gruptan mezhepleri veya dinleri farklı. Oysa Türkler ve Kürtler soy, dil, kültür, gelenekler ve yaşam tarzları açısından Araplardan farklılar. Kürtler ülkenin kuzeydoğusunda Aynelarap, Haseke ve Kamışlı’da yoğunlar. Türkler ülkenin aşağı yukarı her yerinde az ya da çok varlar.
16 Ocak’ta yayınlanan cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle Kürtçe ana dil (resmi dil değil), Kürtler Suriye’nin kurucu unsuru olarak tanındı. Nevruz resmi bayram ilan edildi. Vatandaş olmayan Kürtlerin bu sorununun çözüleceği deklare edildi.
Bu kararnamenin sadece Kürtler için çıkarılması, operasyon başladığında PYD’de olan halk desteğini zayıflatmak içinse, ilk fırsatta, en kısa sürede Türkler içinde benzer düzenlemeler yapılmalı. Aksi halde iç savaş başladığından beri Esat rejimine direnen, binlerce şehit veren Türklere ihanet edilmiş olunur.
‘’Türkler Kürtlerden veya Araplardan daha az değerli’’ denebilir mi? PYD ile Kürtleri özdeşleştirmek büyük yanlış olur. Ama bu haklar Kürtlere terör örgütünü zayıflatmak için verildiyse Türklerin kabahati terör örgütü kurmamış olmaları mı? ÖSO, PYD’nin aksine Türklerin baskın çoğunluğunu temsil ediyordu. İkiletmeden, pazarlık etmeden Suriye ordusuna katıldı ÖSO’ ya bağlı gruplar.
Şam, ‘’Uygur, Özbek, Kazak kökenli yüz binden fazla Türk’e vatandaşlık verdik’’ bahanesine sığınmamalı. Bu insanlar Suriye’de doğmamış olabilirler. Suriye’ye geldiler. On yıldan uzun süre rejimle savaştılar. Esat’ın devrilmesinde rol oynadılar. Canlarını ortaya koydular. Vatandaşlık onların en tabii hakkıydı.
Bu uygulamayla bin yıldan uzun süre Suriye’de var olan Türklerin Kürtlerden ve Araplardan ayrıştırılarak kurucu unsur kabul edilmemesinin ne alakası var?
Haddizatında Türkmenler ülke sathına yayıldıklarından ve Halep ve çevresi dışında her yerde azınlıkta olduklarından Kürtlerden daha fazla kültürlerini kaybetme tehdidi altındalar. Milyonlarca Türkmen Araplaşmış durumda. Nereye gitseniz Türkçe bilmeyen ama biraz konuşunca ‘’Türküm’’, ‘’Babam Türk’’ ve ‘’Atalarım Türk’müş’’ diyen Türkmenlerle karşılaşırsınız. Türkçeyi sadece evde, aile ortamında çat pat konuşanlar cabası.
Bu tablonun milyonların Türkiye’ye sığınmasıyla biraz kırıldığı doğru. Türkçe sadece Türklerin değil Arapların ve Kürtlerin de ikinci dili haline geldi. Türk dizileri de bu durumu pekiştiriyor. Bu gelişmeler Türklere analarının ak sütü gibi helal olan haklarının verilmesine engel değil.
Kürtlere hakları verilirken Türkmenlerin görmezden gelinmesini protesto eden Savunma Bakan Yardımcısı ve Kuzey Ordusu Başkomutanı Fehim İsa görevinden istifa etti. İsa’nın ayrımcılığa tepki göstermesi çok normal. Ama istifa yapılabilecek en yanlış şey. Kuzey ordusu Suriye’nin en güçlü ordusu. Böyle bir görev hiçbir şartta bırakılmaz, bırakılmamalı. Cumhurbaşkanı istifayı kabul etmedi. İnşallah sorun İsa’nın gücünü ve pozisyonunu kaybetmeyeceği bir uzlaşmayla çözülür.
Kararnameyle Kürtlerin önemli bir kısmının yaşadığı vatandaşlık sorunu da çözüldü. Türkmenlerin vatandaşlık sorunu yok. Ama daha can alıcı olan tapu sorunları var. BAAS iktidara geldiğinde Osmanlıdan kalan tapuları geçersiz saydı. Araplara ait yerler sahiplerine aynen tapulandı. Kürtlere ve Türkmenlere ait mülkler ise Nusayrilere verildi. Nusayriler Türklerin ve Kürtlerin ekip biçtikleri tarlaların, işlettikleri dükkanların gelirinin çoğunu hiçbir şey yapmadan aldılar yıllar boyu.
PYD kuzey doğuyu ele geçirince Kürtlerin tapu sorunlarını kısmen çözdü. Ama Türklerin tapuları konusunda en ufak bir gelişme olmadı. Türkmenlerle ilgili olarak çıkarılacak kararname de Osmanlı tapuları geçerli kabul edilmeli. Böylece BAAS rejiminin paryaları olan Türkler müktesep haklarına kavuşmalı.
Tapu sorunlarının çözülmesi Suriye’deki Türk varlığının sürmesi açısından da elzem. Öyle ki Türkiye’den Suriye’ye dönenlerin baskın çoğunluğu Arap. Türkmenler dönmüyor. Ama malları mülkleri iade edilirse dönerler. Böylece Suriye’deki Türk varlığı devam eder.
Suriye’de rejim değişikliğinde başrolü Türkiye oynadı. Yeni dönemde Şam Ankara’yla istişare etmeden adım atmıyor. Suriye ordusu Türk yapımı silahlarla donatıldı. Suriyeli askerleri Türk subayları eğitti. Neredeyse her alanda iki ülke arasında iş birliği var. Vaziyet buyken Türkmenlerin haklarını alamaması izah edilemez.
‘’Türkiye’nin gücü yetmedi’’ denmez, dense de ikna edici olmaz. ‘’Türkiye, Türkmenleri önemsemiyor’’ da denemez. Bu Türkiye’ye dış Türkler nezdinde büyük itibar kaybettirir. Devlet adamlarımızı göreve davet ediyorum. Türkmenler daha fazla incinmeden, sahipsizlik, terk edilmişlik duygusu yayılmadan, ayrımcılık son bulmalı.
Yazarın Diğer Yazıları
Yorumlar
- Alp Demir
Türkler ve Türkmenler hem içeride hem dışarıda sahipsizdir.
